لطفا معنا و مفهوم این حدیث « الفقر زینه الإیمان» و رابطه آن با مناجات « أنت الغنی و أنا الفقیر» را بیان فرمایید.
معنای حدیث «الفقر زینه الایمان» و رابطه آن با مناجات چیست؟
عصاره و پاسخاول در یک نگاه (خلاصه ۶۰ کلمهای)
حدیث «الفقر زینه الایمان» به این معناست که فقر، آراستگی ایمان است، اما نه فقر ناشی از تنبلی در کسب روزی. فقر مؤمن واقعی، پس از تلاش و کسب روزی حلال، اگر به آن گرفتار شود، زینت اوست و آزمونی برای جمال ایمانش. مناجات «أنت الغنی و أنا الفقیر» به فقر مطلق همه مخلوقات اشاره دارد، در حالی که فقر دینی مذموم است.
پاسخ حضرت استاد علی ساعی (عبدالله مشکات)
مدرس و پژوهشگر منظومه معارف حکمت و عترت | کانون فرهنگی سروش بامدادان« الفقر زینه الإیمان» فقر آراستگی ایمان است، مومن در طول زندگانی خود با برپایی کار و کاسبی و با کسب روزی حلال بنیان فقر را در هم میکوبد و ب زیباترین شکل عبادت را به انجام میرساند، کسی که با سستی در کسب روزی دروازه های فقر و تنگدستی را به روی خود بگشاید بیشک به معصیت افتاده است، حال اهل ایمان علی رغم سعی و تلاش خود در وادی زندگانی به فقر گرفتار شود، این فقر زینت اهل ایمان خواهد بود، از طرفی بر رنگ و نقش ایمان فرد خواهد افزود چرا که فقر آزمونی است که با موفقیت در آن جمال ایمان فرد را به زیباترین وجه وجیه خواهد نمود!
مومن با فقر تجارت رضوان میکند و به حضرت غنی حمید خود را مقرب میسازد!
قال الصادق علیه السلام البلاء زین المؤمن
بحار الأنوار (ط - بیروت)، ج64، ص: 231
عن أبی عبد الله ع قال: إن عظیم الأجر لمع عظیم البلاء و ما أحب الله قوما إلا ابتلاهم.
الکافی (ط - الإسلامیه)، ج2، ص: 252
عن أبی جعفر ع قال: إذا کان یوم القیامه أمر الله تبارک و تعالى منادیا ینادی بین یدیه «3» أین الفقراء فیقوم عنق من الناس کثیر فیقول عبادی فیقولون لبیک ربنا فیقول إنی لم أفقرکم لهوان بکم علی و لکنی إنما اخترتکم «1» لمثل هذا الیوم تصفحوا وجوه الناس فمن صنع إلیکم معروفا لم یصنعه إلا فی فکافوه عنی بالجنه.
الکافی (ط - الإسلامیه)، ج2، ص: 263
از امام باقر (ع)، فرمود: هر گاه روز رستاخیز شود، خدا تبارک و تعالى فرماید تا یک جارچى برابر او جار کشد: فقیرها کجایند؟ گروه بسیارى از مردم بپاخیزند، پس خدا مىفرماید: اى بندگانم! گویند: لبیک اى پروردگار ما، پس خدا مىفرماید: من شما را فقیر نکردم براى آنکه شما را نزد خود خوار شمردم ولى شما را برگزیدم براى چنین روزى، شما به چهره مردم محشر خوب نگاه کنید و روى همه را بازرسى کنید، هر که به شما احسانى کرده که آن را جز براى رضاى من نکرده است، به او از طرف من بهشت عوض بدهید.
اما مناجات « أنت الغنی و أنا الفقیر» به یک حقیقت دیگری اشاره میفرماید! همه ی مخلوقات عالم فقیر مطلق اند، و این امر اختصاص به مومن نداشته بلکه کافران را هم در بر میگیرد و دیگر مخلوقان نیز از ذرات تا کهکشانها در آن یکسان اند!
فاطر : 15 یا أیها الناس أنتم الفقراء إلى الله و الله هو الغنی الحمید
اى مردم شما (همگى) فقیران بسوی خدایید تنها خداوند است که بىنیاز و ستوده است.
اما تنها عارف به حق است که به این حقیقت روشن باور دارد!
البته موضوع فقر کارکردهای دیگری هم دارد که عبارتند از فقر دینی که مذموم مذموم است، فقر تادیبی و تطهیری و ... که بایستی در موضع خاص اش بحث شود!
البته فقر تعابیر خاص دیگری هم دارد که از جمله ی آنها فقری است که مایه ی فخر آدمی میشود و این فقر همانا سبکی از غیر خداست، قطع وابستگی از ما سوی الله است!
و...