پرش به محتوا

notifications_active جلسه هفتگی مشکات نور: پنج‌شنبه‌ها ساعت 20:۳۰ در مسجد حاج رضا

سوال شماره ۱۷۷۲ ۲۹ مرداد ۱۴۰۱ پاسخ رسمی استاد علی ساعی (عبدالله مشکات) تأیید شد سطح محتوا: متوسط

آیا پیامبر (ص) ناسزا می‌گفته‌اند؟

محور استناد: به متن پاسخ مراجعه شود ۱۰ بار مشاهده ۲۳ یادداشت و حاشیه تبیینی
پاسخ معتبر مکتوب و مستند
پرسشگر گرامی: پژوهشگر معارف اسلامی (ناشناس)
کد رهگیری: #Q-1772

(قسمت اول) با سلام جناب استاد لطف می فرمائیددر مورد این متن توضیحاتی بفرمائید در مورد خشم و غضب وگفتن ناسزا از طرف پیامبر که‌ به نظر بنده بعید می رسد که پیامبر ناسزا بگویند متشکرم
ادامهٔ پست متن شمارهٔ 64

روایت سوم نیز از عایشه روایت شده است که می گوید: پیامبر اسیری را به نزد من آورد، بعد از رفتن آن حضرت، به خاطر بی توجهی من، اسیر فرار کرد.
پیامبر بازگشت و از من پرسید که اسیر چه شده؛ گفتم: به صحبت کردن با زنان مشغول شدم و او فرار کرد! فرمود: چرا؟ خداوند دو دست تو را قطع کند، سپس بیرون رفته در میان مردم اعلام کرد تا او را پیدا نمودند، اما من در فکر بودم که با نفرین پیامبر، ناگزیر دست من بریده خواهد شد. همچنان به دست هایم می نگریستم که کدام قطع خواهد گردید و در این اندیشه غرق بودم!

پیامبر به خانه آمد و وضع مرا مشاهده کرد که دست هایم را زیر و رو می کنم، و بدانها نظر می نمایم. فرمود: چه شده؟ مگر دیوانه شده ای که دست هایت را حرکت می دهی؟ گفتم: شما مرا نفرین کردی، من دست هایم را زیر و رو می کنم و بدانها می نگرم که کدام یک از آنها قطع خواهد شد! در این هنگام پیامبر روی به آسمان نموده حمد و ثنای ربانی گفت و آنگاه عرضه داشت: خداوندا! من بشرم، و آنچنان که سایر مردم خشمناک می شوند، من هم غضب می کنم. اگر در چنین حالتی مؤمن یا مؤمنه ای را مورد نفرین قرار دادم، آن نفرین و لعنت را برای او پاکی و پاکیزگی قرار بده! (1)

عصاره و پاسخ‌اول در یک نگاه (خلاصه ۶۰ کلمه‌ای)

روایاتی که در آنها به ناسزاگویی یا نفرین از سوی پیامبر (ص) اشاره شده، یا ضعیف هستند و یا باید به گونه‌ای دیگر تفسیر شوند. قرآن کریم در وصف پیامبر می‌فرماید: «فبما رحمه من الله لنت لهم و لو کنت فظا غلیظ القلب لانفضوا من حولک» (آل عمران: ۱۵۹)، که نشان‌دهندهٔ رحمت و نرم‌خویی ایشان است و هرگونه نسبت ناروا به ایشان، تهمت و افتراست.

پاسخ حضرت استاد علی ساعی (عبدالله مشکات)

مدرس و پژوهشگر منظومه معارف حکمت و عترت | کانون فرهنگی سروش بامدادان

(قسمت اول)

این نقل چنان ضعیف است که خود بر بطلان خود برهان کامل است!
جایی که جهاد بر زنان واجب نیست چگونه میتوان تصور نمود که حضرت تکلیفی سنگین تر از مبارزه در میدان جهاد را که نگهداری از اسیر است به زن تکلیف نماید!
آیا قابل تصور است که با نظر به نصوص صریح قرآن و روایات صحیحه که امر به حفظ حجاب و پرهیز از برخوردهای بیمود با نامحرم مورد تاکید قرار گرفته -آنهم مومنات از مومنون- ولی در اینجا وظیفه ی حراست از فرد کافر به زنی سپرده شود، آنهم در حریم خانه خصوصی خود که مومنون بدون اذن اجازه ورود به آن را ندارند!
واقعا مگر قحط المحیط و قحط الرجال بود که حضرت مجبور شوند تا اسیری را به خانه ی خود وارد نمایند و از زنشان بخواهند از او حفاظت نماید!
اما آنچه در جان حضرتشان امکان حضور وجود نداشت خشم های عامیانه است!
لطافت دل و جان و رفتار حضرت به تایید و امضای قرآن رسیده است، باقی همه تهمت و افتراست!
آل‏عمران : 159 فبما رحمه من الله لنت لهم و لو کنت فظا غلیظ القلب لانفضوا من حولک فاعف عنهم و استغفر لهم و شاورهم فی الأمر فإذا عزمت فتوکل على الله إن الله یحب المتوکلین
به (برکت) رحمت الهى، در برابر آنان [مردم‏] نرم (و مهربان) شدى! و اگر خشن و سنگدل بودى، از اطراف تو، پراکنده مى‏شدند. پس آنها را ببخش و براى آنها آمرزش بطلب! و در کارها، با آنان مشورت کن! اما هنگامى که تصمیم گرفتى، (قاطع باش! و) بر خدا توکل کن! زیرا خداوند متوکلان را دوست دارد.
(قسمت دوم) با سلام جناب استاد لطف می فرمائیددر مورد این متن توضیحاتی بفرمائید در مورد خشم و غضب وگفتن ناسزا از طرف پیامبر که‌ به نظر بنده بعید می رسد که پیامبر ناسزا بگویند متشکرم
درس ششم
روایت چهارم نیز از عایشه نقل شده است. او می گوید: پیامبر اکرم دست به دعا بر می داشت و آن اندازه دعا می کرد که من خسته می شدم. او می فرمود: خداوندا! من بشرم، مرا به خاطر این که مسلمانی یا مردی را، دشنام دادم یا آزار کردم، عقوبت و پاداش بد مده! (2)

روایت دیگر هم از عایشه نقل گشته است: روزی پیامبر به خانهٔ من وارد شد، در حالی که بالاپوشی بر دوش و عبایی بر روی آن داشت. رو به قبله نشست، دست ها را به آسمان بلند کرد و گفت: بارالها! من بشری بیش نیستم، اگر بنده ای از بندگانت را زدم یا آزار دادم، از من بازخواست مکن و مرا جزای بد مده! (3)

در جای دیگر می گوید: من پیامبر را دیدم در حالی که دست برداشته بود و دعا می کرد: بارالها! من بشرم، مرا عقاب و عذاب مکن. اگر مردی از مؤمنین را آزار کردم یا ناسزا گفتم، مرا بدین کار پاداش بد مده! (4)

این گونه روایات که اکثرا از ام المؤمنین عایشه، نقل شده، یکی و دو تا نیست، و در مجامع مشهور حدیثی شاید بتوان از آنها نمونه های فراوان به دست آورد.

از صحابی و راوی معتبر دیگر مکتب خلفا، «ابوهریره» نیز روایاتی در مهم ترین کتب حدیثی این مکتب هست؛ ما به دو نمونهٔ آن اشاره می کنیم. او می گوید: رسول اکرم فرمود: بارالها! من با تو پیمانی همیشگی می بندم که تو هرگز آن را نخواهی شکست. من بشری بیش نیستم؛ اگر مؤمنی را آزار دادم، ناسزا گفتم، لعنت کردم یا تازیانه زدم، تو آن را برای او رحمت و پاکیزگی و عامل قرب قرار بده که بدان وسیله در روز قیامت به تو تقرب و نزدیکی جوید. (5)

در روایت دیگر می گوید: پیامبر فرمود: بارالها! محمد بشر است؛ همان طور که همهٔ افراد انسان خشمناک می شوند (به حق یا باطل)، او هم خشمگین می شود، و من با تو پیمانی بسته ام که هرگز آم را نخواهی شکست؛ هر مؤمنی که من آزارش بدهم، یا ناسزایش بگویم، یا تازیانه اش بزنم، این عمل مرا برای او کفارهٔ گناهان و عامل تقرب به پیشگاهت قرار بده که بدان در روز رستاخیز به تو نزدیکی جوید. (6)

از این گونه روایات معتبر مکتب خلفا معلوم می شود که لعن پیامبر بر معاویه و ابوسفیان و دیگر بزرگان قریش، تنها به خاطر نزدیکی اینان به خداوند، و باعث پاکی و طهارت و کفارهٔ گناهانشان خواهد شد. بنابراین، روشن است سود این گونه روایات، در مرحلهٔ اول، به چه کسانی خواهد رسید. کسانی که بعدها سالیان دراز زمامدار مسلمانان شدند و اختیار جان و مال و دین و آیین مردم را داشتند.

#پاسخ1772 (قسمت دوم)

جعل این نوع احادیث نوعی تقدس زدایی از رسول عصمت و پاکی و و رافت و رحمت بوده و از جنبه ی دیگر نوعی مشروعیت بخشی به خشونت و خلق زشت خلفای غاصب میباشد، در حالیکه قرآن مجید کلام خدای اصدق الصادقین محک هر نوع حرف و حدیثی است، رسول مهر و عطوفت را خالق رحمان و رحیم تصدیقش فرموده!
القلم : 4 و إنک لعلى‏ خلق عظیم
و تو اخلاق عظیم و برجسته‏اى دارى!
آل‏عمران : 159 فبما رحمه من الله لنت لهم و لو کنت فظا غلیظ القلب لانفضوا من حولک فاعف عنهم و استغفر لهم و شاورهم فی الأمر فإذا عزمت فتوکل على الله إن الله یحب المتوکلین
به (برکت) رحمت الهى، در برابر آنان [مردم‏] نرم (و مهربان) شدى! و اگر خشن و سنگدل بودى، از اطراف تو، پراکنده مى‏شدند. پس آنها را ببخش و براى آنها آمرزش بطلب! و در کارها، با آنان مشورت کن! اما هنگامى که تصمیم گرفتى، (قاطع باش! و) بر خدا توکل کن! زیرا خداوند متوکلان را دوست دارد.
جایی که از جمله ویژگی های اهل تقوا فرو خوردن خشم میباشد، چگونه قابل تصور میباشد که پیامبر متقیان و صالحان و ... خودش گرفتار خشم باشد!
آل‏عمران : 134 الذین ینفقون فی السراء و الضراء و الکاظمین الغیظ و العافین عن الناس و الله یحب المحسنین
همانها که در توانگرى و تنگدستى، انفاق مى‏کنند و خشم خود را فرو مى‏برند و از خطاى مردم درمى‏گذرند و خدا نیکوکاران را دوست دارد.
این نوع اتهامات شبیه اعمال همان افرادی است که مصداق این آیه ی شریفه است!
القلم : 51 و إن یکاد الذین کفروا لیزلقونک بأبصارهم لما سمعوا الذکر و یقولون إنه لمجنون
نزدیک است کافران هنگامى که آیات قرآن را مى‏شنوند با چشم‏زخم خود تو را از بین ببرند، و مى‏گویند: «او دیوانه است!»
از جمله ویژگی های یاران رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم «أشداء على الکفار رحماء بینهم » میباشد، خود رسول حق جایگاه اخلاقی اش به مراتب بالاتر از اینهاست.
الفتح : 29 محمد رسول الله و الذین معه أشداء على الکفار رحماء بینهم تراهم رکعا سجدا یبتغون فضلا من الله و رضوانا سیماهم فی‏ وجوههم من أثر السجود ذلک مثلهم فی التوراه و مثلهم فی الإنجیل کزرع أخرج شطأه فآزره فاستغلظ فاستوى‏ على‏ سوقه یعجب الزراع لیغیظ بهم الکفار وعد الله الذین آمنوا و عملوا الصالحات منهم مغفره و أجرا عظیما
محمد (ص) فرستاده خداست و کسانى که با او هستند در برابر کفار سرسخت و شدید، و در میان خود مهربانند پیوسته آنها را در حال رکوع و سجود مى‏بینى در حالى که همواره فضل خدا و رضاى او را مى‏طلبند نشانه آنها در صورتشان از اثر سجده نمایان است این توصیف آنان در تورات و توصیف آنان در انجیل است، همانند زراعتى که جوانه‏هاى خود را خارج ساخته، سپس به تقویت آن پرداخته تا محکم شده و بر پاى خود ایستاده است و بقدرى نمو و رشد کرده که زارعان را به شگفتى وامى‏دارد این براى آن است که کافران را به خشم آورد (ولى) کسانى از آنها را که ایمان آورده و کارهاى شایسته انجام داده‏اند، خداوند وعده آمرزش و اجر عظیمى داده است.
مجرای کلام پاک ایزدی دل پاک و رئوف رسول خداست، همچنین شاخسار پاک اهل بیت علیهم السلام از شجره ی پاک محمد مصطفاست ص که توصیفش زیانزد خاص و عام است!
الأحزاب : 33 ... إنما یرید الله لیذهب عنکم الرجس أهل البیت و یطهرکم تطهیرا
خداوند فقط مى‏خواهد پلیدى و گناه را از شما اهل بیت دور کند و کاملا شما را پاک سازد.
حضرت محمد صلی الله علیه و آله و سلم رسول نور و آب و صفا و پاکی و پاکیزگی و صفا و رافت و رحمت است و هیچ وصله ای به آستان ناب و پاکش نمی چسبد!
الأنعام : 124 ... الله أعلم حیث یجعل رسالته
خداوند آگاهتر است که رسالت خویش را کجا قرار دهد!

آیا این پاسخ برای شما روشنگر بود؟ بازخورد شما به بهبود پاسخ‌ها و تنظیم جلسات کمک می‌کند.
ضمیمه صوتی: این پرسش در حال حاضر فاقد فایل صوتی است و پاسخ به‌صورت مکتوب و برهانی ارائه گردیده است.

پرسش‌های مرتبط

پاسخ‌های رسمی
#سوال۳۱۰۰
#سوال۱۳۱۳
#سوال۱۸۴۲
توضیح حدیث پیامبر دربارهٔ چادر حضرت فاطمه (س)؟
اهل‌بیت و تاریخ اسلام • ۲۹ مرداد ۱۴۰۱
#سوال۲۷۲
چرا امام حسین (ع) ملقب به فرزند سدرة المنتهی است؟
اهل‌بیت و تاریخ اسلام • ۲۶ تیر ۱۴۰۱
#سوال۳۰۹۹
چگونه از راه دور زائر خانه خدا باشیم؟
احکام فقهی • ۹ شهریور ۱۴۰۱
#سوال۳۱۰۱