اخلاق و عرفان

برای در امان ماندن از شر افراد حسود و زیاده‌خواه که با تحریک دیگران و ایجاد شرارت موجب ناراحتی خانواده می‌شوند، توصیه می‌شود به ذکر و توسل به خداوند و اهل بیت (ع) روی آورید. همچنین از رفتارهایی که موجب تحریک این افراد می‌شود پرهیز کنید.

برای عاقبت‌بخیری و حفظ دین تا پایان عمر، باید با تمسک خالصانه به قرآن و عترت، خود را به خدا سپرد و بر محاسبه استمرار داشت. ارتباط با نیکان و دوری از بدان، پرهیز از میادین گناه، مداومت بر قرائت قرآن و سوره کهف، و انس با صحیفه سجادیه از راهکارهای مهم هستند.

دین قانون اساسی اخلاق و انسانیت است و اخلاق و انسانیت روح ادیان الهی است. فطرت انسان راه حق را به او الهام می‌کند و در تمام قلب او حضور دائمی دارد. جغرافیای فلسطین علت یهودیت نیست و در تمام نقاط جهان تمام مذاهب حضور دارند. اگر قرآن را از روی خلوص نیت مطالعه کنیم به این حقیقت گواهی خواهیم داد.

ادرار کردن در حمام، طبق روایتی از امام علی (ع)، یکی از عوامل بی‌برکتی و فقر در زندگی محسوب می‌شود. این روایت به عوامل دیگری نیز اشاره دارد که باعث فقر می‌شوند، مانند رها کردن تار عنکبوت در خانه و خوردن در حالت جنابت. همچنین، روایات دیگری به عوامل افزایش روزی مانند صله رحم و استغفار اشاره می‌کنند.

تکالیف دینی برای تقرب به خداست و خداوند تکالیفی فراتر از توان بندگانش قرار نمی‌دهد. سختی ظاهری انجام تکالیف، برای آزمون است تا عاشقان واقعی خدا مشخص شوند؛ زیرا اگر اعمال ظاهری خوشایند داشتند، آزمونی در کار نبود. شیطان و نفس، انجام اعمال سبک دینی را سخت و تلخ جلوه می‌دهند.

برای تحلیل خواب و رهایی از رذایل اخلاقی، باید به سمت رضای الهی حرکت کرد و خواست خود را از خدا خواست. تحول اساسی و ناامیدی از خود و غیر خدا، و تنها امید بستن به او، راهگشای این مسیر است.

آیه شریفه انسان را به امید بستن به خدا و دوری از بخل تشویق می‌کند. حد تعادل این است که انسان به غیر خدا امیدوار نباشد و تنها از خدا بخواهد که او را به غیر خودش وا نگذارد. انسان نباید از ترس فقر، انفاق را رها کند.

وظیفه فرزند در قبال انتظارات نابجای والدین، اطاعت نکردن در معصیت خالق است. فرزند باید با حفظ ادب و احترام، از دعوت والدین به گناه خودداری کرده و آن‌ها را امر به معروف و نهی از منکر نماید.

دروغ مصلحت‌آمیز تنها زمانی جایز است که فردی عالم و آگاه به فنون آن باشد و بداند کی باید از آن استفاده کند. اگر دروغ به قصد ممانعت از گناه گفته شود و هیچ راه حل دیگری نباشد، بلا اشکال است. در غیر این صورت، استفاده از آن توصیه نمی‌شود.

برای شناخت حق از باطل، دعای ۶، ۸، ۱۷ و ۲۰ صحیفه سجادیه، زیارت عاشورا و دعای غریق توصیه شده است. کلید تمییز حق از باطل، شناخت امام حق است؛ کسی که امام حق را بشناسد، در ظل نور او حق را از باطل تشخیص می‌دهد.

برای مبتدیان سلوک، بهتر است ابتدا مناجات خمس عشر را با حضور و مراقبه ممارست کنند. سپس با دعاهای ۱۲، ۸ و ۶ صحیفه سجادیه آغاز کرده و پس از آن، کل صحیفه را از ابتدا تا انتها دوره نمایند.

بزرگترین سرقت و خسارت در جهان هستی، فراموشی یاد خدا از دل انسان است، حتی اگر این فراموشی تنها برای لحظه‌ای کوتاه باشد. این امر موجب بزرگترین باخت و زیان برای آدمی می‌شود.

لباس اهل تقوا به دلیل تأثیر تقوای شخص متقی بر آن، از احترام ویژه‌ای برخوردار می‌شود. شرافت لباس به شرف پوشنده آن مربوط است، همانطور که مقام ابراهیم (ع) با حضور او به مقام رسیده است. لباس روحانیت فی نفسه قداستی ندارد و اگر عالمی عامل نباشد، لباسش لباس ریا و تزویر خواهد بود.

لذات و زیبایی‌ها مقصد نهایی نیستند، بلکه راه و آدرس‌هایی برای رسیدن به سطحی بالاتر محسوب می‌شوند. انسان به زیبایی و لذت که می‌رسد، نباید متوقف شود، بلکه باید بداند که این‌ها خود وسیله‌ای برای رسیدن به مقصدی والاتر هستند. این مفهوم شامل تمام انواع لذت و زیبایی با هر رنگ و کیفیتی می‌شود.

مفهوم «جانم بقربانت» یعنی اینکه فرد، محبوب را بر خود و حتی پدر و مادرش ترجیح می‌دهد و حاضر است به خاطر او از جان خود و عزیزانش بگذرد. در نهایت، این فداکاری به اوج خود می‌رسد و تمام وجود در راه محبت الهی صرف می‌شود، مانند خورشیدی که در عشق الهی می‌سوزد و فنا می‌گردد.

با مراعات احتیاط از اسراف و تبذیر، منعی برای بهره‌مندی از نعمات الهی وجود ندارد. خداوند دوست دارد مال خود را در بندگانش ببیند، اما مواسات با مؤمنان موضوع دیگری است و باید بین نیاز و هوای نفس تعادل را رعایت کرد.

برای یافتن فراغت در زندگی روزمره که حجم کارها زیاد است، اولویت دادن به مادر به خاطر رضای خدا، خواندن دعای ۲۴ صحیفه سجادیه با جان و دل و توکل بر خداوند توصیه می‌شود. پروردگار مهربان برکت زمان را به عنوان هدیه عطا می‌فرماید و با این راهکارها می‌توان فرصتی برای امور شخصی و عبادت پیدا کرد.

کلمه «سلام» هدیه‌ای از جانب خدا و نامی از نام‌های اوست و هیچ ربطی به تسلیم شدن به اعراب ندارد. این کلمه بی‌نظیر و بی‌بدیل است و معادل‌هایی مانند «درود» نمی‌توانند آثار و برکات آن را داشته باشند. سلام، تحیت بهشتیان و نشانهٔ صبر است.

وسوسه شیطان تنها با همراهی نفس آدمی مؤثر واقع می‌شود؛ اگر نفس به شیطان توجه نکند و گوش دل را به دعوت‌هایش نبندد، دل حریم الهی باقی می‌ماند. در ماه رمضان قدرت شیاطین تضعیف می‌شود، اما شیطنتشان قطع نمی‌گردد و انسان می‌تواند خود را از وساوس مصون سازد.

اگر نیت اصلی روزه، تقرب به خداوند باشد و فکر به لاغری در کنار آن مطرح شود، از اخلاص عمل کاسته می‌شود. اما می‌توان رژیم غذایی را به روزه تبدیل کرد و نیت را خالص نمود تا هم به تناسب اندام رسید و هم عبادت خالصانه انجام داد.