تزکیه حسینی
🌼🔆🌼مکتبخانه حسین در دل🌼🔆🌼
🔹«شب عاشورا»
📅 تاریخ:1405/04/03 – 9 محرم 1448
✨ جلسه: مشکات نور
🎤 سخنران: استاد علی ساعی
🌻🔆🔆🌻
🌼🔆🌼مکتبخانه حسین در دل🌼🔆🌼
🌹🔅☘️ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحيمِ ☘️🔅🌹
🔅🌹 «عظمت نام شیعه» «معرفت مکتومه حسین» «صاقل نفس» «قتیل اشک» «شب عاشورا» و … چکیده با تکمله 1405.04.03 علی ساعی(عبدالله مشکات) 110.141(903) 🌹🔅
🌼🌸☘️🌷🌹🌻 🕋 🤲 🌙 ✳️✅ ❇️ ✨🔆💫🔆
🌻گذری به کوی حسین علیه السلام
🌷زیارت حسین علیه السلام رنگینترین زیارتهاست!
🌹آغاز مقدس با زیارت جامعه وجود حسین
❇️اذن زیارت
💫السَّلَامُ عَلَى الشَّيْبِ الْخَضِيبِ، السَّلَامُ عَلَى الْخَدِّ التَّرِيبِ، السَّلَامُ عَلَى الْبَدَنِ السَّلِيبِ، السَّلَامُ عَلَى الثَّغْرِ الْمَقْرُوعِ بِالْقَضِيبِ، السَّلَامُ عَلَى الْوَدَجِ الْمَقْطُوعِ، السَّلَامُ عَلَى الرَّأْسِ الْمَرْفُوعِ، السَّلَامُ عَلَى الْأَجْسَامِ الْعَارِيَةِ فِي الْفَلَوَاتِ، تَنْهَشُهَا الذِّئَابُ الْعَادِيَاتُ، وَ تَخْتَلِفُ إِلَيْهَا السِّبَاعُ الضَّارِيَاتُ.
السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا مَوْلَايَ، وَ عَلَى الْمَلَائِكَةِ الْمَرْفُوفِينَ حَوْلَ قُبَّتِكَ، الْحَافِّينَ بِتُرْبَتِكَ، الطَّائِفِينَ بِعَرْصَتِكَ، الْوَارِدِينَ لِزِيَارَتِكَ، السَّلَامُ عَلَيْكَ فَإِنِّي قَصَدْتُ إِلَيْكَ وَ رَجَوْتُ الْفَوْزَ لَدَيْكَ.
السَّلَامُ عَلَيْكَ، سَلَامَ الْعَارِفِ بِحُرْمَتِكَ، الْمُخْلِصِ فِي وَلَايَتِكَ، الْمُتَقَرِّبِ إِلَى اللَّهِ بِمَحَبَّتِكَ، الْبَرِيءِ مِنْ أَعْدَائِكَ، سَلَامَ مَنْ قَلْبُهُ بِمُصَابِكَ مَقْرُوحٌ، وَ دَمْعُهُ عِنْدَ ذِكْرِكَ مَسْفُوحٌ، سَلَامَ الْمَفْجُوعِ الْمَحْزُونِ، الْوَالِهِ الْمُسْتَكِينِ.
سَلَامَ مَنْ لَوْ كَانَ مَعَكَ بِالطُّفُوفِ لَوَقَاكَ بِنَفْسِهِ حَدَّ السُّيُوفِ، وَ بَذَلَ حُشَاشَتَهُ دُونَكَ لِلْحُتُوفِ، وَ جَاهَدَ بَيْنَ يَدَيْكَ، وَ نَصَرَكَ عَلَى مَنْ بَغَى عَلَيْكَ، وَ فَدَاكَ بِرُوحِهِ وَ جَسَدِهِ، وَ مَالِهِ وَ وُلْدِهِ، وَ رُوحُهُ لِرُوحِكَ فِدَاءٌ،
وَ أَهْلُهُ لِأَهْلِكَ وِقَاءٌ.
فَلَئِنْ أَخَّرَتْنِي الدُّهُورُ، وَ عَاقَنِي عَنْ نَصْرِكَ الْمَقْدُورُ، وَ لَمْ أَكُنْ لِمَنْ حَارَبَكَ مُحَارِباً، وَ لِمَنْ نَصَبَ لَكَ الْعَدَاوَةَ مُنَاصِباً، فَلَأَنْدُبَنَّكَ صَبَاحاً وَ مَسَاءً، وَ لَأَبْكِيَنَّ عَلَيْكَ بَدَلَ الدُّمُوعِ دَماً، حَسْرَةً عَلَيْكَ وَ تَأَسُّفاً عَلَى مَا دَهَاكَ وَ تَلَهُّفاً، حَتَّى أَمُوتَ بِلَوْعَةِ الْمُصَابِ وَ غُصَّةِ الِاكْتِيَابِ أَشْهَدُ أَنَّكَ قَدْ أَقَمْتَ الصَّلَاةَ، وَ آتَيْتَ الزَّكَاةَ، وَ أَمَرْتَ بِالْمَعْرُوفِ، وَ نَهَيْتَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَ الْعُدْوَانِ، وَ أَطَعْتَ اللَّهَ وَ مَا عَصَيْتَهُ، وَ تَمَسَّكْتَ بِهِ وَ بِحَبْلِهِ فَأَرْضَيْتَهُ، وَ خَشْيَتَهُوَ رَاقَبْتَهُ وَ اسْتَجَبْتَهُ، وَ سَنَنْتَ السُّنَنَ، وَ أَطْفَأْتَ الْفِتَنَ، وَ دَعَوْتَ إِلَى الرَّشَادِ، وَ أَوْضَحْتَ سُبُلَ السَّدَادِ، وَ جَاهَدْتَ فِي اللَّهِ حَقَّ الْجِهَادِ.
وَ كُنْتَ لِلَّهِ طَائِعاً، وَ لِجَدِّكَ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ تَابِعاً، وَ لِقَوْلِ أَبِيكَ سَامِعاً، وَ إِلَى وَصِيَّةِ أَخِيكَ مُسَارِعاً، وَ لِعِمَادِ الدِّينِ رَافِعاً، وَ لِلطُّغْيَانِ قَامِعاً، وَ لِلطُّغَاةِ مُقَارِعاً، وَ لِلْأُمَّةِ نَاصِحاً.
وَ فِي غَمَرَاتِ الْمَوْتِ سَابِحاً، وَ لِلْفُسَّاقِ مُكَافِحاً، وَ بِحُجَجِ اللَّهِ قَائِماً، وَ لِلْإِسْلَامِ وَ الْمُسْلِمِينَ رَاحِماً، وَ لِلْحَقِّ نَاصِراً، وَ عِنْدَ الْبَلَاءِ صَابِراً، وَ لِلدِّينِ كَالِئاً، وَ عَنْ حَوْزَتِهِ مُرَامِياً، وَ عَنْ شَرِيعَتِهِ مُحَامِياً.
💫السَّلَامُ عَلَى الشَّيْبِ الْخَضِيبِ
«سلام بر آن موی سفیدی که به خون خضاب شده بود»
السَّلَامُ عَلَى الْخَدِّ التَّرِيبِ
«سلام بر آن گونه که به خاک آلوده شد»
السَّلَامُ عَلَى الْبَدَنِ السَّلِيبِ
«سلام بر آن پیکر غارت شده
السَّلَامُ عَلَى الثَّغْرِ الْمَقْرُوعِ بِالْقَضِيبِ
«سلام بر آن دندانهایی که با چوب [سنان] کوبیده شد»
السَّلَامُ عَلَى الْوَدَجِ الْمَقْطُوعِ
«سلام بر آن رگ گردنی که بریده شد»
السَّلَامُ عَلَى الرَّأْسِ الْمَرْفُوعِ
«سلام بر آن سرِ برافراشته [بر نیزه]»
السَّلَامُ عَلَى الْأَجْسَامِ الْعَارِيَةِ فِي الْفَلَوَاتِ
«سلام بر آن پیکرهای برهنه در بیابانها»
تَنْهَشُهَا الذِّئَابُ الْعَادِيَاتُ
«که گرگهای تیزپا آنها را میدرند»
وَ تَخْتَلِفُ إِلَيْهَا السِّبَاعُ الضَّارِيَاتُ
«و درندگان درنده به سوی آنها رفتوآمد میکنند»
السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا مَوْلَايَ
«سلام بر تو ای مولای من»
وَ عَلَى الْمَلَائِكَةِ الْمَرْفُوفِينَ حَوْلَ قُبَّتِكَ
«و بر فرشتگانی که گرداگرد بارگاهت بالگسترانند»
الْحَافِّينَ بِتُرْبَتِكَ
«آنان که بر خاکِ تو گرد آمدهاند»
الطَّائِفِينَ بِعَرْصَتِكَ
«و بر صحنِ تو طوافکنندگانند»
الْوَارِدِينَ لِزِيَارَتِكَ
«و به زیارتت درآیندگانند»
السَّلَامُ عَلَيْكَ فَإِنِّي قَصَدْتُ إِلَيْكَ
«سلام بر تو، که من عمداً به سوی تو آمدم»
وَ رَجَوْتُ الْفَوْزَ لَدَيْكَ
«و به درگاه تو رستگاری را امید دارم»
السَّلَامُ عَلَيْكَ، سَلَامَ الْعَارِفِ بِحُرْمَتِكَ
«سلام بر تو، سلامِ آنکه حرمتت را میشناسد»
الْمُخْلِصِ فِي وَلَايَتِكَ
«آنکه در ولایتت اخلاص دارد»
الْمُتَقَرِّبِ إِلَى اللَّهِ بِمَحَبَّتِكَ
«آنکه به محبت تو به خدا تقرب میجوید»
الْبَرِيءِ مِنْ أَعْدَائِكَ
«آنکه از دشمنانت بیزاری میجوید»
سَلَامَ مَنْ قَلْبُهُ بِمُصَابِكَ مَقْرُوحٌ
«سلامِ کسی که دلش از مصیبتت مجروح است»
وَ دَمْعُهُ عِنْدَ ذِكْرِكَ مَسْفُوحٌ
«و اشکش هنگام یاد تو روان است»
سَلَامَ الْمَفْجُوعِ الْمَحْزُونِ
«سلامِ آن داغدیده و اندوهگین»
الْوَالِهِ الْمُسْتَكِينِ
«آن شیفته و درمانده و فروتن»
سَلَامَ مَنْ لَوْ كَانَ مَعَكَ بِالطُّفُوفِ
«سلامِ کسی که اگر با تو در کربلا بود»
لَوَقَاكَ بِنَفْسِهِ حَدَّ السُّيُوفِ
«هر آینه با جان خود تیغ شمشیرها را از تو بازمیداشت»
وَ بَذَلَ حُشَاشَتَهُ دُونَكَ لِلْحُتُوفِ
«و جانِ گرانبهایش را در برابر تو به مرگها تقدیم میکرد»
وَ جَاهَدَ بَيْنَ يَدَيْكَ
«و پیشاپیش تو جهاد مینمود»
وَ نَصَرَكَ عَلَى مَنْ بَغَى عَلَيْكَ
«و تو را بر آنان که بر تو ستم کردند یاری میداد»
وَ فَدَاكَ بِرُوحِهِ وَ جَسَدِهِ
«و تو را با جان و تن خود فدا میکرد»
وَ مَالِهِ وَ وُلْدِهِ
«و با مال و فرزندانش»
وَ رُوحُهُ لِرُوحِكَ فِدَاءٌ
«و جانش فدای جانت»
وَ أَهْلُهُ لِأَهْلِكَ وِقَاءٌ
«و خانوادهاش سپرِ خانوادهات»
فَلَئِنْ أَخَّرَتْنِي الدُّهُورُ
«پس اگر روزگار مرا به تأخیر انداخت [و نتوانستم به یاری ات برسم]»
وَ عَاقَنِي عَنْ نَصْرِكَ الْمَقْدُورُ
«و تقدیر مرا از یاریات بازداشت»
وَ لَمْ أَكُنْ لِمَنْ حَارَبَكَ مُحَارِباً
«و از کسانی نبودم که با جنگجویانت بجنگند»
وَ لِمَنْ نَصَبَ لَكَ الْعَدَاوَةَ مُنَاصِباً
«و با آنکه با تو دشمنی ورزید دشمنی نکنم»
فَلَأَنْدُبَنَّكَ صَبَاحاً وَ مَسَاءً
«پس هر آینه صبح و شام بر تو ندبه و شیون خواهم کرد»
وَ لَأَبْكِيَنَّ عَلَيْكَ بَدَلَ الدُّمُوعِ دَماً
«و به جای اشک بر تو خون خواهم گریست»
حَسْرَةً عَلَيْكَ
«از سر حسرت بر تو»
وَ تَأَسُّفاً عَلَى مَا دَهَاكَ
«و تأسف بر آنچه بر تو گذشت»
وَ تَلَهِّفاً
«و سوزِ دل و اندوه»
حَتَّى أَمُوتَ بِلَوْعَةِ الْمُصَابِ
«تا آنکه از سوزِ مصیبت بمیرم»
وَ غُصَّةِ الِاكْتِيَابِ
«و از اندوهِ غمزدگی خفه شوم»
أَشْهَدُ أَنَّكَ قَدْ أَقَمْتَ الصَّلَاةَ
«گواهی میدهم که تو نماز را برپا داشتی»
وَ آتَيْتَ الزَّكَاةَ
«و زکات را پرداختی»
وَ أَمَرْتَ بِالْمَعْرُوفِ
«و به نیکی فرمان دادی»
وَ نَهَيْتَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَ الْعُدْوَانِ
«و از بدی و ستم بازداشتی»
وَ أَطَعْتَ اللَّهَ وَ مَا عَصَيْتَهُ
«و خدا را اطاعت کردی و نافرمانیاش ننمودهای»
وَ تَمَسَّكْتَ بِهِ وَ بِحَبْلِهِ فَأَرْضَيْتَهُ
«و به خدا و ریسمانش [قرآن] چنگ زدی و او را خشنود ساختی»
وَ خَشْيَتَهُ وَ رَاقَبْتَهُ
«و از او ترسیدی و مراقب او بودی»
وَ اسْتَجَبْتَهُ
«و او را اجابت کردی [فرمانش را برآوردی]»
وَ سَنَنْتَ السُّنَنَ
«و سنتها را بنیاد نهادی»
وَ أَطْفَأْتَ الْفِتَنَ
«و فتنهها را خاموش کردی»
وَ دَعَوْتَ إِلَى الرَّشَادِ
«و به راه راست فراخواندی»
وَ أَوْضَحْتَ سُبُلَ السَّدَادِ
«و راههای استواری و درستی را آشکار ساختی»
وَ جَاهَدْتَ فِي اللَّهِ حَقَّ الْجِهَادِ
«و در راه خدا جهادی شایسته کردی»
وَ كُنْتَ لِلَّهِ طَائِعاً
«و برای خدا فرمانبردار بودی»
وَ لِجَدِّكَ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ تَابِعاً
«و پیرو جدّت محمد صلی الله علیه و آله بودی»
وَ لِقَوْلِ أَبِيكَ سَامِعاً
«و گفتار پدرت را شنوا بودی»
وَ إِلَى وَصِيَّةِ أَخِيكَ مُسَارِعاً
«و به وصیت برادرت شتابنده بودی»
وَ لِعِمَادِ الدِّينِ رَافِعاً
«و ستون دین را برافراشته داشتی»
وَ لِلطُّغْيَانِ قَامِعاً
«و سرکشی را درهم کوبیدی»
وَ لِلطُّغَاةِ مُقَارِعاً
«و با ستمگران به ستیز برخاستی»
وَ لِلْأُمَّةِ نَاصِحاً
«و برای امت خیرخواه بودی»
وَ فِي غَمَرَاتِ الْمَوْتِ سَابِحاً
«و در گردابهای مرگ شناور [و درگیر] بودی»
وَ لِلْفُسَّاقِ مُكَافِحاً
«و با فاسقان مبارزه میکردی»
وَ بِحُجَجِ اللَّهِ قَائِماً
«و به حجتهای خدا قیام نمودی»
وَ لِلْإِسْلَامِ وَ الْمُسْلِمِينَ رَاحِماً
«و نسبت به اسلام و مسلمانان مهربان بودی»
وَ لِلْحَقِّ نَاصِراً
«و یار حق بودی»
وَ عِنْدَ الْبَلَاءِ صَابِراً
«و در بلا صبر پیشه کردی»
وَ لِلدِّينِ كَالِئاً
«و نگهبان دین بودی»
وَ عَنْ حَوْزَتِهِ مُرَامِياً
«و از حریمش دفاع میکردی [تیراندازی مینمودی]»
وَ عَنْ شَرِيعَتِهِ مُحَامِياً
«و از شریعتش حمایت میورزیدی»
❇️در زیارت امام حسین علیه السلام از یکدیگر سبقت بجوئید
سرعت و سبقت در زیارت امام حسین علیه السلام نشان اقامت در معشق عشاق است!
💫🔆عَنْ مَنْصُورِ بْنِ حَازِمٍ قَالَ سَمِعْنَاهُ يَقُولُ مَنْ أَتَى عَلَيْهِ حَوْلٌ لَمْ يَأْتِ قَبْرَ الْحُسَيْنِ ع أَنْقَصَ [نَقَصَ] اللَّهُ مِنْ عُمُرِهِ حَوْلًا وَ لَوْ قُلْتُ إِنَّ أَحَدَكُمْ لَيَمُوتُ قَبْلَ أَجَلِهِ بِثَلَاثِينَ سَنَةً لَكُنْتُ صَادِقاً وَ ذَلِكَ لِأَنَّكُمْ تَتْرُكُونَ زِيَارَةَ الْحُسَيْنِ ع فَلَا تَدَعُوا زِيَارَتَهُ- يَمُدُّ اللَّهُ فِي أَعْمَارِكُمْ وَ يَزِيدُ فِي أَرْزَاقِكُمْ وَ إِذَا تَرَكْتُمْ زِيَارَتَهُ نَقَصَ اللَّهُ مِنْ أَعْمَارِكُمْ وَ أَرْزَاقِكُمْ فَتَنَافَسُوا فِي زِيَارَتِهِ وَ لَا تَدَعُوا ذَلِكَ فَإِنَّ الْحُسَيْنَ شَاهِدٌ لَكُمْ فِي ذَلِكَ عِنْدَ اللَّهِ وَ عِنْدَ رَسُولِهِ وَ عِنْدَ فَاطِمَةَ وَ عِنْدَ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ.
🔆 از منصور بن حازم روایت شده که گفت: از امام صادق (ع) شنیدیم که میفرمود: «هر کس سالی بر او بگذرد و به زیارت قبر حسین (ع) نرود، خداوند یک سال از عمرش کم میکند. و اگر بگویم که هر یک از شما سی سال پیش از اجل خود میمیرد، راست گفتهام؛ زیرا شما زیارت حسین (ع) را رها میکنید. پس زیارت او را رها نکنید، که خداوند عمرهایتان را طولانی میگرداند و روزیتان را افزایش میدهد. و چون زیارت او را ترک کنید، خداوند از عمرها و روزیهایتان میکاهد. پس در زیارت او بر یکدیگر سبقت جویید و آن را رها نکنید، که حسین (ع) در این باره نزد خدا و رسولش و فاطمه و امیرالمؤمنین، گواه شماست.»
❇️اقیانوس اشک
دیده مومنان از اقیانوس عظیم امام حسین علیه السلام سرشک نوش است!
💫🔆عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: نَظَرَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ ع إِلَى الْحُسَيْنِ فَقَالَ يَا عَبْرَةَ كُلِ مُؤْمِنٍ فَقَالَ أَنَا يَا أَبَتَاهْ قَالَ نَعَمْ يَا بُنَيَّ.
🔆 از امام صادق (ع) روایت شده که فرمود: امیرالمؤمنین (ع) به حسین (ع) نگریست و فرمود: «ای اشکِ هر مؤمنی!» حسین (ع) گفت: «من [مقصودم]، ای پدر؟» فرمود: «آری ای فرزندم.»
❇️قتیل اشک
💫🔆عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: كُنَّا عِنْدَهُ فَذَكَرْنَا الْحُسَيْنَ ع وَ عَلَى قَاتِلِهِ لَعْنَةُ اللَّهِ فَبَكَى أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع وَ بَكَيْنَا قَالَ ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ فَقَالَ قَالَ الْحُسَيْنُ ع أَنَا قَتِيلُ الْعَبْرَةِ لَا يَذْكُرُنِي مُؤْمِنٌ إِلَّا بَكَى وَ ذَكَرَ الْحَدِيثَ.
🔆 از امام صادق (ع) روایت شده که فرمود: نزد او بودیم و از حسین (ع) و قاتلش – که لعنت خدا بر او باد – یاد کردیم. امام صادق (ع) گریست و ما نیز گریستیم. سپس سر برافراشت و فرمود: «حسین (ع) فرمود: من، کشته اشکها هستم؛ هیچ مؤمنی مرا یاد نمیکند، مگر اینکه میگرید.» و حدیث را ادامه داد.
❇️آتش سرور انگیز
💫🔆عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ قَالَ الْحُسَيْنُ ع أَنَا قَتِيلُ الْعَبْرَةِ قُتِلْتُ مَكْرُوباً وَ حَقِيقٌ عَلَيَّ أَنْ لَا يَأْتِيَنِي مَكْرُوبٌ قَطُّ إِلَّا رَدَّهُ اللَّهُ وَ أَقْلَبَهُ إِلَى أَهْلِهِ مَسْرُوراً
🔆 از امام صادق (ع) روایت شده که امام حسین (ع) فرمود: «من، کشته اشکها هستم. در حالی که اندوهگین بودم، کشته شدم و بر من است که هیچ اندوهگینی به من روی نیاورد، مگر اینکه خداوند او را بازگرداند و او را شادمان به سوی خانوادهاش بازگرداند.»
❇️شرف شرافت
اگر عباس به بصیرت شرافت میبخشد، حسین به عباس و جمله خلائق شرافت میبخشد،
اگر عباس مغبوط الشهداست حسین مبهوت عباس و جمیع الشهداست!
سید و سادات و روح شهداست!
❇️کتاب پنهانی حسین
کتابخوان خفیات حسینی
💫🔆«إِنَّ لِلْحُسَيْنِ فِي بَوَاطِنِ الْمُؤْمِنِينَ مَعْرِفَةٌ مَكْتُومَة»
🔆«همانا برای حسین (ع) در نهادِ مؤمنان، شناختی پنهان (و نهفته) وجود دارد.»
للحسین: مخصوص حسین، برای حسین در باطن ما جایگاه مخصوصی است، اختصاصی اوست، به واقع جان مومنان سرزمین خاص حسین است!
اگر بگویند در فلان کوه دفینهای است هر خطری را به جان میخریم، اما برای ثروت فوق ثروت معرفت مکتومه حسین که از ثروت هفت زمین و آسمان برتر است چه کسی کاوش میکند!
❇️سریعترین راه قرائت «معرفة مکتومه» حسین
پرورگار متعال خودش معلم معرفت میباشد و تنها اوست که ما را معرفت مکتومه حسین نائل میگرداند، پس طلب جانانه و خالصانه رمز وصول است!
💫🔆 اللَّهُمَّ عَرِّفْنِي نَفْسَكَ فَإِنَّكَ إِنْ لَمْ تُعَرِّفْنِي نَفْسَكَ لَمْ أَعْرِفْ نَبِيَّكَ اللَّهُمَّ عَرِّفْنِي رَسُولَكَ فَإِنَّكَ إِنْ لَمْ تُعَرِّفْنِي رَسُولَكَ لَمْ أَعْرِفْ حُجَّتَكَ اللَّهُمَّ عَرِّفْنِي حُجَّتَكَ فَإِنَّكَ إِنْ لَمْ تُعَرِّفْنِي حُجَّتَكَ ضَلَلْتُ عَنْ دِينِي
🔆 «بارخدایا، خود را به من بشناسان، که اگر خود را به من نشناسانی، پیامبرت را نخواهم شناخت. بارخدایا، رسولت را به من بشناسان، که اگر رسولت را به من نشناسانی، حجتت را نخواهم شناخت. بارخدایا، حجتت را به من بشناسان، که اگر حجتت را به من نشناسانی، از دینم گمراه خواهم شد.»
❇️معرفت مکتومه فراتر از تصور ماست
محبت و شناخت امام حسین (ع) نه فقط یک عاطفه سطحی، بلکه امری فطری و نهفته در باطن مؤمنان است.
این معرفتِ مکتوم، از الطاف الهی است و نشانه پاکی و سلامت دل مؤمن به شمار میرود.
❇️دل کتابخانه معرفت مکتومه
دل مومنان معرفتخانه پنهان حسین علیه السلام است!
دل مومنان باغچه معرفت مکتومه حسین است، یعنی کتاب علم و حکمت الهی است!
❇️مسابقه کشف معرفت مکتومه
مومنان در قرائت معرفت مکتومه حسین باید از هم سبقت بجویند
درجات مومنان با میزان کشف اسرار معرفت مکتومه مرتبط است
✨🔆 الواقعة : 10 وَ السَّابِقُونَ السَّابِقُونَ
✨🔆 الواقعة : 11 أُولئِكَ الْمُقَرَّبُونَ
💫🔆 وَ قَالَ عَلِيُّ بْنُ الْحُسَيْنِ ع مَعَاشِرَ شِيعَتِنَا أَمَّا الْجَنَّةُ فَلَنْ تَفُوتَكُمْ سَرِيعاً كَانَ أَوْ بَطِيئاً، وَ لَكِنْ تَنَافَسُوا فِي الدَّرَجَاتِ، وَ اعْلَمُوا أَنَّ أَرْفَعَكُمْ دَرَجَاتٍ، وَ أَحْسَنَكُمْ قُصُوراً وَ دُوراً وَ أَبْنِيَةً فِيهَا: أَحْسَنُكُمْ إِيجَاباً لِإِخْوَانِهِ الْمُؤْمِنِينَ، وَ أَكْثَرُكُمْ مُوَاسَاةً لِفُقَرَائِهِمْ. إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ لَيُقَرِّبُ الْوَاحِدَ مِنْكُمْ إِلَى الْجَنَّةِ بِكَلِمَةٍ طَيِّبَةٍ يُكَلِّمُ بِهَا أَخَاهُ الْمُؤْمِنَ الْفَقِيرَ- بِأَكْثَرَ مِنْ مَسِيرَةِ مِائَةِ أَلْفِ سَنَةٍ تَقَدَّمَهُ وَ إِنْ كَانَ مِنَ الْمُعَذَّبِينَ بِالنَّارِ، فَلَا تَحْتَقِرُوا الْإِحْسَانَ إِلَى إِخْوَانِكُمْ، فَسَوْفَ يَنْفَعُكُمُ [اللَّهُ تَعَالَى] حَيْثُ لَا يَقُومُ مَقَامَ ذَلِكَ شَيْءٌ غَيْرُهُ
🔆 امام سجاد (ع) فرمود: «ای گروه شیعیان ما! بهشت هرگز از شما فوت نمیشود – چه زود یا دیر [وارد شوید] – ولی در درجات آن بر یکدیگر سبقت جویید. و بدانید که بلندمرتبهترینِ شما از نظر درجه، و نیکوترینِ شما از نظر قصرها و خانهها و بناها در بهشت، کسی است که برای برادران مؤمن خود بهتر (و بیشتر) ایجاب (نیکی) کند و با فقیرانشان بیشتر همدردی و مواسات نماید. بهراستی که خداوند عزّ و جلّ، یکی از شما را با یک کلمهی پاکیزه که با برادر مؤمنِ فقیر خود میگوید، بیش از مسیرِ صد هزار سالِ [عبادت و تقدّم] به بهشت نزدیک میگرداند – هر چند از عذابشدگانِ آتش باشد. پس نیکیکردن به برادرانتان را کوچک نشمارید، که به زودی در جایی برای شما سودمند خواهد افتاد که هیچ چیز غیر از آن، جای آن را نمیگیرد.»
💫🔆 قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع وَ اللَّهِ مَا بَعْدَنَا غَيْرُكُمْ وَ إِنَّكُمْ مَعَنَا فِي السَّنَامِ الْأَعْلَى فَتَنَافَسُوا فِي الدَّرَجَات
🔆 امام صادق (ع) فرمود:
«به خدا سوگند، پس از ما کسی جز شما (شیعیان) نیست، و شما با ما در بلندترین قله (سنام اعلی) هستید؛ پس در درجات [بهشت] بر یکدیگر سبقت جویید.»
💫🔆 امیرالمؤمنین علی (ع) فرمود:
💫🔆عَنْ [أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ] عَلِيِّ [بْنِ أَبِي طَالِبٍ] ع قَالَ أَنَا وَ رَسُولُ اللَّهِ ص عَلَى الْحَوْضِ وَ مَعَنَا عِتْرَتُنا فَمَنْ أَرَادَنَا فَلْيَأْخُذْ بِقَوْلِنَا وَ لْيَعْمَلْ بِأَعْمَالِنَا فَإِنَّا أَهْلُ بَيْتٍ [البيت] لَنَا شَفَاعَةٌ فَتَنَافَسُوا فِي لِقَائِنَا عَلَى الْحَوْض
🔆 امیرالمؤمنین علی (ع) فرمود: «من و رسول خدا (ص) بر کنار حوض [کوثر] هستیم و عترتِ ما با ماست. پس هر که ما را میخواهد، باید به گفتارِ ما تمسک جوید و به کردارِ ما عمل کند. همانا ما خاندانی هستیم که شفاعت داریم؛ پس در [رسیدن به] دیدارِ ما بر کنار حوض، بر یکدیگر سبقت جویید.»
❇️وجود مومنان با معرفت مکتومه به بیکرانگی است
ظرف دل و نهاد آدمی با محتوائی مثل معرفة مکتومه حسین چقدر باید وسعت یابد!
💫🔆وَ قَالَ ع كُلُّ وِعَاءٍ يَضِيقُ بِمَا جُعِلَ فِيهِ إِلَّا وِعَاءَ الْعِلْمِ فَإِنَّهُ يَتَّسِعُ بِه
🔆 امام علی (ع) فرمود: «هر ظرفی، به آنچه در آن نهاده شود، تنگ میگردد، مگر ظرف دانش که با آن، فراختر میشود.»
❇️معرفت مکتومه امانت سنگینی است
دانهای که خاک سفت و سنگ و بتن را میشکافد و از دل آن شکوفهها بیرون میآورد این دل ما چگونه دلی است که با معرفت مکتومه حسین نمی شکافد!
✨🔆 الحشر : 21 لَوْ أَنْزَلْنا هذَا الْقُرْآنَ عَلى جَبَلٍ لَرَأَيْتَهُ خاشِعاً مُتَصَدِّعاً مِنْ خَشْيَةِ اللَّهِ وَ تِلْكَ الْأَمْثالُ نَضْرِبُها لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَفَكَّرُونَ
🔆 اگر اين قرآن را بر كوهى نازل مىكرديم، مىديدى كه در برابر آن خاشع مىشود و از خوف خدا مىشكافد! اينها مثالهايى است كه براى مردم مىزنيم، شايد در آن بينديشيد!
✨🔆 البقرة : 74 ثُمَّ قَسَتْ قُلُوبُكُمْ مِنْ بَعْدِ ذلِكَ فَهِيَ كَالْحِجارَةِ أَوْ أَشَدُّ قَسْوَةً وَ إِنَّ مِنَ الْحِجارَةِ لَما يَتَفَجَّرُ مِنْهُ الْأَنْهارُ وَ إِنَّ مِنْها لَما يَشَّقَّقُ فَيَخْرُجُ مِنْهُ الْماءُ وَ إِنَّ مِنْها لَما يَهْبِطُ مِنْ خَشْيَةِ اللَّهِ وَ مَا اللَّهُ بِغافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ
🔆 سپس دلهاى شما بعد از اين واقعه سخت شد؛ همچون سنگ، يا سختتر! چرا كه پارهاى از سنگها مىشكافد، و از آن نهرها جارى مىشود؛ و پارهاى از آنها شكاف برمىدارد، و آب از آن تراوش مىكند؛ و پارهاى از خوف خدا (از فراز كوه) به زير مىافتد؛ (اما دلهاى شما، نه از خوف خدا مىتپد، و نه سرچشمه علم و دانش و عواطف انسانى است!) و خداوند از اعمال شما غافل نيست.
✨🔆 الأحزاب : 72 إِنَّا عَرَضْنَا الْأَمانَةَ عَلَى السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ الْجِبالِ فَأَبَيْنَ أَنْ يَحْمِلْنَها وَ أَشْفَقْنَ مِنْها وَ حَمَلَهَا الْإِنْسانُ إِنَّهُ كانَ ظَلُوماً جَهُولاً
🔆 ما امانت (تعهّد، تكليف، و ولايت الهيّه) را بر آسمانها و زمين و كوهها عرضه داشتيم، آنها از حمل آن سر برتافتند، و از آن هراسيدند؛ امّا انسان آن را بر دوش كشيد؛ او بسيار ظالم و جاهل بود، (چون قدر اين مقام عظيم را نشناخت و به خود ستم كرد)
💫🔆 لَوْ أَحَبَّنِي جَبَلٌ لَتَهَافَت
🔆 «اگر کوهی مرا دوست میداشت، فرو میریخت (و از جا کنده میشد).»
این جملهی کوتاه و پرمعنا، بیانگر عظمت و سنگینیِ محبتِ اهلبیت (ع) است. منظور امام (ع) این است که محبتِ ما چنان سنگین و عظیم است که اگر کوه – که نماد استواری و صلابت است – آن را تحمّل کند، تاب نیاورده و فرو میپاشد. این کنایه از آن است که محبتِ خاندان پیامبر، برای دلهای سخت و سنگی بسیار سنگین است و تنها دلهای پاک و آماده، گنجایشِ آن را دارند.
🔸 دل با محبت و معرفت مکتومه حسین باید طوفان کند!
🔸 لازمه قرائت معرفت مکتومه حسین علیه السلام تزکیه نفس است.
✳️تزکیه حسینی
تزکیه حسینی یعنی، تلاش برای همرنگ حسین شدن، طعم و لذیذ حسینی یافتن، به جوار حسینی نائل شدن، تحقق بخشی به «یا لیتنی کنت معک»
❇️تزکیه صاقل حسینیت
💫🔆 صَلَّى اللَّهُ عَلَيْكَ إِنِّي أَبْرَأُ إِلَى اللَّهِ مِنْ قَاتِلِكَ وَ مِنْ سَالِبِكَ يَا لَيْتَنِي كُنْتُ مَعَكَ فَأَفُوزَ فَوْزاً عَظِيماً وَ أَبْذُلُ مُهْجَتِي فِيكَ وَ أَقِيكَ بِنَفْسِي وَ كُنْتُ فِيمَنْ أَقَامَ بَيْنَ يَدَيْكَ حَتَّى يُسْفَكَ دَمِي مَعَكَ- فَأَظْفُرَ مَعَكَ بِالسَّعَادَةِ وَ الْفَوْزِ بِالْجَنَّة
🔆 «درود خدا بر تو باد! من به پیشگاه خدا از قاتل تو و از غارتگر تو بیزاری میجویم. ای کاش با تو بودم تا به رستگاری بزرگی نائل میشدم، و جان خود را در راه تو میبخشیدم، و تو را با جان خود حفظ میکردم، و از کسانی میبودم که برابر تو میایستادند تا خونم با تو ریخته شود، و در کنار تو به سعادت و پیروزی و بهشت دست مییافتم.»
❇️تزکیه تنفس حسینی است
تا یزید دل آدمی بیدار است، حسین جان آدمی فعال نیست!
مبادا یزید جان آدمی حسین جانش را به قتل برساند!
مبادا دل تبدیل به گودال قتلگاه حسین گردد!
جهل قاتل عقل است! جهل، قاتل حسین جان است.
مکاره قاتل مکارم است! مکاره مزاحم حسین جان است!
هوای نفس ابرهه خانه حرم دل است!
حسین جانت را از تیر یزید گناه حفظ کن!
شرک و شک، بدترین یزیدیان جان است، دیگر گناهان همچون شمر و سنان و حرمله جان است!
هر آن عاملی انسان را به شرک و شک آلوده کند چه جلی و اجلی و چه خفیّ و اخفی، باید پرهیز شود!
❇️تنها نفس زکیه به آستان حسین آرام گیرد
باید تبدیل به روح حسینی شویم و در آستان حسین آرام بگیریم!
💫🔆 السَّلَامُ عَلَيْكَ وَ عَلَى الْأَرْوَاحِ الَّتِي حَلَّتْ بِفِنَائِكَ وَ أَنَاخَتْ بِرَحْلِك
🔆 «سلام بر تو و بر آن ارواحی که در آستانت فرود آمدند و در منزلگاه تو (در کنار تو) آرام گرفتند.»
✳️هر کسی حق انتساب خود به حسین را ندارد!(لا تزکوا انفسکم)
ویژگیهای یاران حسین علیه السلام را مرور کنید! از هزاران هزار فضائل آنها چند تا در وجود ماست؟
انسان منتسب به حسین روح حسینی دارد!
هر کسی لایق این مقام نیست، زحمت میخواهد صرف ادعا نیست، تزکیه میطلبد تا جلای جانش نور حسین را از خود انعکاس دهد، تا بتواند عطردان عطر حسین گردد و منتسب به حسین! حسینی بودن و حسینچی بودن!
بدون استحقاق هر گونه ادعای حسینی، حسین چی! دروغی بزرگ است!
✨🔆النجم : 32 … فَلا تُزَكُّوا أَنْفُسَكُمْ هُوَ أَعْلَمُ بِمَنِ اتَّقى
🔆… پس خودستايى نكنيد، او پرهيزگاران را بهتر مىشناسد!
✨🔆 النساء : 49 أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذينَ يُزَكُّونَ أَنْفُسَهُمْ بَلِ اللَّهُ يُزَكِّي مَنْ يَشاءُ وَ لا يُظْلَمُونَ فَتيلاً
🔆 آيا نديدى كسانى را كه خودستايى مىكنند؟! بلكه خدا هر كس را بخواهد، ستايش مىكند؛ و كمترين ستمى به آنها نخواهد شد
🔸 خوستائی نکنید، خود را مرد خدائی نشان ندهید، خود را از اهل ولایت حساب نکنید، خود را محب قرآن و عترت نشان ندهید،
شرط تزکیه، تقوای الهی است و الله به اهل تقوا آگاه است، زکیّت از جان اهل تقوا میدرخشد، بدون اینکه ادعائی کنند!
پس حیات تزکیه به روح تقواست!
اهل تقوا اهل حسیناند!
یا در جاده تقوا قرار بگیرند!
حب الحسین تکلیفآور است، دیگر نمیتواند هر رفتاری افکاری داشته باشد!
✨🔆 المؤمنون : 1 قَدْ أَفْلَحَ الْمُؤْمِنُونَ
✨🔆 الأعلى : 14 قَدْ أَفْلَحَ مَنْ تَزَكَّى
✨🔆 الشمس : 9 قَدْ أَفْلَحَ مَنْ زَكَّاها
🔆 مؤمنان رستگار شدند؛
🔆 به يقين كسى كه پاكى جست (و خود را تزكيه كرد)، رستگار شد.
🔆 كه هر كس نفس خود را پاك و تزكيه كرده، رستگار شده؛
🔸 هر کس به توفیق شهادت با حسین نائل نمیشود، شهادت حسینی، زحمت میخواهد دل و نیت پاک میخواهد!
ایمان و تقوا شرط فلاح و رستگاری است!
به قرآن و عترت چنگ زنید!
هر که به ثقلین چنگ زد، از هر چه غیر خداست بریده میگردد!
❇️ شیعه و محب حسینی مقامی بس والاست
✳️شیعه، تاجی بس والاست که بر سر میگذاریم
اهل ولایت بودن از ملک سلیمان برتر است!
شیعه باید دارای قلب سلیم باشد!
شیعه مقامی رسالی است!
بهشت عاشق شیعیان است!
✨🔆الصافات : 83 وَ إِنَّ مِنْ شيعَتِهِ لَإِبْراهيمَ
✨🔆الصافات : 84 إِذْ جاءَ رَبَّهُ بِقَلْبٍ سَليمٍ
🔆و از پيروان او ابراهيم بود؛
🔆 (به خاطر بياور) هنگامى را كه با قلب سليم به پيشگاه پروردگارش آمد؛
✨🔆الشعراء : 88 يَوْمَ لا يَنْفَعُ مالٌ وَ لا بَنُونَ
✨🔆الشعراء : 89 إِلاَّ مَنْ أَتَى اللَّهَ بِقَلْبٍ سَليمٍ
🔆در آن روز كه مال و فرزندان سودى نمىبخشد،
🔆مگر كسى كه با قلب سليم به پيشگاه خدا آيد!»
✨🔆ق : 31 وَ أُزْلِفَتِ الْجَنَّةُ لِلْمُتَّقينَ غَيْرَ بَعيدٍ
✨🔆ق : 32 هذا ما تُوعَدُونَ لِكُلِّ أَوَّابٍ حَفيظٍ
✨🔆ق : 33 مَنْ خَشِيَ الرَّحْمنَ بِالْغَيْبِ وَ جاءَ بِقَلْبٍ مُنيبٍ
🔆 (در آن روز) بهشت را به پرهيزگاران نزديك مىكنند، و فاصلهاى از آنان ندارد!
🔆اين چيزى است كه به شما وعده داده مىشود، و براى كسانى است كه بسوى خدا بازمىگردند و پيمانها و احكام او را حفظ مىكنند،
🔆آن كس كه از خداوند رحمان در نهان بترسد و با قلبى پرانابه در محضر او حاضر شود!
❇️نام شیعه مبارکتان باد
💫🔆عَنْ أَبِي بَصِيرٍ، عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) أَنَّهُ قَالَ: «لِيَهْنِئْكُمُ الِاسْمُ». قُلْتُ: وَ مَا هُوَ، جُعِلْتُ فِدَاكَ؟ قَالَ: «الشِّيعَةُ».
قِيلَ: إِنَّ النَّاسَ يُعَيِّرُونَنَا بِذَلِكَ! قَالَ: «أَ مَا تَسْمَعُ قَوْلَ اللَّهِ: وَ إِنَّ مِنْ شِيعَتِهِ لَإِبْراهِيمَ، وَ قَوْلُهُ: فَاسْتَغاثَهُ الَّذِي مِنْ شِيعَتِهِ عَلَى الَّذِي مِنْ عَدُوِّهِ فَلْيَهْنِئْكُمُ الِاسْمُ».
💫🔆 از ابو بصیر، از امام باقر (علیهالسلام) روایت شده که فرمود: «این نام بر شما گوارا باد!» گفتم: فدایت شوم، آن چیست؟ فرمود: «شیعه». گفته شد: مردم ما را به خاطر آن سرزنش میکنند! فرمود: «مگر سخن خدا را نشنیدهای که فرمود: “و همانا از شیعیان او (نوح) ابراهیم بود” (سوره صافات، آیه ۸۳) و سخنش که فرمود: “پس آن کس که از شیعیانش بود، از او بر ضد کسی که از دشمنانش بود، یاری خواست.” (سوره قصص، آیه ۱۵) پس این نام بر شما گوارا باد.»
❇️ابراهیم علیه السلام شیعه محمد ص و علی ع است
💫🔆شَرَفُ الدِّينِ النَّجَفِيُّ، قَالَ: رُوِيَ عَنْ مَوْلَانَا الصَّادِقِ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) أَنَّهُ قَالَ: «قَوْلُهُ عَزَّ وَ جَلَّ: وَ إِنَّ مِنْ شِيعَتِهِ لَإِبْراهِيمَ أَيْ إِنَّ إِبْرَاهِيمَ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) مِنْ شِيعَةِ النَّبِيِّ (صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ)، فَهُوَ مِنْ شِيعَةِ عَلِيٍّ (عَلَيْهِ السَّلَامُ)، وَ كُلُّ مَنْ كَانَ مِنْ شِيعَةِ عَلِيٍّ فَهُوَ مِنْ شِيعَةِ النَّبِيِّ (صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِمَا وَ عَلَى ذُرِّيَّتِهِمَا الطَّيِّبِينَ)».
🔆 شرفالدین نجفی گوید: از مولای ما امام صادق (علیهالسلام) روایت شده که فرمود: «سخن خداوند عزّ و جلّ: “و همانا از شیعیان او ابراهیم بود” یعنی ابراهیم (ع) از شیعیان پیامبر (ص) بوده است؛ پس او از شیعیان علی (ع) است. و هر که از شیعیان علی باشد، از شیعیان پیامبر (ص) است (درود خدا بر آن دو و بر ذریه پاکشان باد).»
❇️شیعه هالهی نورانی اخل بیت علیهم السلام است
💫🔆حَدَّثَنِي أَبِي، عَنِ الْحَسَنِ بْنِ عَلِيِّ بْنِ أَبِي حَمْزَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي بَصِيرٍ يَحْيَى بْنِ أَبِي الْقَاسِمِ، قَالَ: سَأَلَ جَابِرُ بْنُ يَزِيدَ الْجُعْفِيُّ جَعْفَرَ بْنَ مُحَمَّدٍ الصَّادِقَ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) عَنْ تَفْسِيرِ هَذِهِ الْآيَةِ: وَ إِنَّ مِنْ شِيعَتِهِ لَإِبْراهِيمَ.
فَقَالَ (عَلَيْهِ السَّلَامُ): «إِنَّ اللَّهَ سُبْحَانَهُ لَمَّا خَلَقَ إِبْرَاهِيمَ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) كَشَفَ لَهُ عَنْ بَصَرِهِ، فَنَظَرَ، فَرَأَى نُوراً إِلَى جَنْبِ الْعَرْشِ، فَقَالَ: إِلَهِي، مَا هَذَا النُّورُ؟ فَقِيلَ لَهُ: هَذَا نُورُ مُحَمَّدٍ صَفْوَتِي مِنْ خَلْقِي. وَ رَأَى نُوراً إِلَى جَنْبِهِ، فَقَالَ: إِلَهِي، وَ مَا هَذَا النُّورُ؟ فَقِيلَ لَهُ: هَذَا نُورُ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ نَاصِرُ دِينِي. وَ رَأَى إِلَى جَنْبِهِمَا ثَلَاثَةَ أَنْوَارٍ، فَقَالَ: إِلَهِي، وَ مَا هَذِهِ الْأَنْوَارُ؟ فَقِيلَ لَهُ: هَذَا نُورُ فَاطِمَةَ، فَطَمْتُ مُحِبِّيهَا مِنَ النَّارِ، وَ نُورُ وَلَدَيْهَا: الْحَسَنِ، وَ الْحُسَيْنِ. وَ رَأَى تِسْعَةَ أَنْوَارٍ قَدْ حَفُّوا بِهِمْ؟ فَقَالَ: إِلَهِي، وَ مَا هَذِهِ الْأَنْوَارُ التِّسْعَةُ؟ قِيلَ: يَا إِبْرَاهِيمُ، هَؤُلَاءِ الْأَئِمَّةُ مِنْ وُلْدِ عَلِيٍّ وَ فَاطِمَةَ.
فَقَالَ إِبْرَاهِيمُ: إِلَهِي، بِحَقِّ هَؤُلَاءِ الْخَمْسَةِ، إِلَّا مَا عَرَّفْتَنِي مِنَ التِّسْعَةِ. فَقِيلَ: يَا إِبْرَاهِيمُ، أَوَّلُهُمْ عَلِيُّ بْنُ الْحُسَيْنِ، وَ ابْنُهُ مُحَمَّدٌ، وَ ابْنُهُ جَعْفَرٌ، وَ ابْنُهُ مُوسَى، وَ ابْنُهُ عَلِيٌّ، وَ ابْنُهُ مُحَمَّدٌ، وَ ابْنُهُ عَلِيٌّ، وَ ابْنُهُ الْحَسَنُ، وَ الْحُجَّةُ الْقَائِمُ ابْنُهُ.
فَقَالَ إِبْرَاهِيمُ: إِلَهِي وَ سَيِّدِي، أَرَى أَنْوَاراً قَدْ أَحْدَقُوا بِهِمْ، لَا يُحْصِي عَدَدَهُمْ إِلَّا أَنْتَ؟ قِيلَ: يَا إِبْرَاهِيمُ، هَؤُلَاءِ شِيعَتُهُمْ، شِيعَةُ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ. فَقَالَ إِبْرَاهِيمُ: وَ بِمَ تُعْرَفُ شِيعَتُهُ؟ فَقَالَ: بِصَلَاةِ إِحْدَى وَ خَمْسِينَ، وَ الْجَهْرِ بِبِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ، وَ الْقُنُوتِ قَبْلَ الرُّكُوعِ، وَ التَّخَتُّمُ فِي الْيَمِينِ. فَعِنْدَ ذَلِكَ قَالَ إِبْرَاهِيمُ: اللَّهُمَّ، اجْعَلْنِي مِنْ شِيعَةِ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ. قَالَ: فَأَخْبَرَ اللَّهُ فِي كِتَابِهِ، فَقَالَ: وَ إِنَّ مِنْ شِيعَتِهِ لَإِبْراهِيمَ».
💫🔆 پدرم برایم حدیث کرد، از حسن بن علی بن ابیحمزه، از پدرش، از ابو بصیر یحیی بن ابیالقاسم، که گفت: جابر بن یزید جُعفی از امام صادق (علیهالسلام) درباره تفسیر این آیه پرسید: «وَ إِنَّ مِنْ شِيعَتِهِ لَإِبْراهِيمَ» (و همانا از پیروان او ابراهیم بود).
امام (ع) فرمود: «همانا خداوند سبحان هنگامی که ابراهیم (ع) را آفرید، دیدگانش را برای او گشود. پس نگریست و نوری را در کنار عرش دید. گفت: خدایا، این نور چیست؟ به او گفته شد: این نور محمد است، برگزیدهی من از آفریدگانم. و نوری را در کنار آن دید. گفت: خدایا، این نور چیست؟ گفته شد: این نور علی بن ابیطالب است، یار دین من. و در کنار آن دو، سه نور دیگر دید. گفت: خدایا، این نورها چیست؟ گفته شد: این نور فاطمه است که دوستدارانش را از آتش جدا میسازد، و نور دو فرزندش: حسن و حسین. و نه نور دیگر دید که گرد آنها حلقه زده بودند. گفت: خدایا، این نه نور چیست؟ گفته شد: ای ابراهیم، اینها امامانی از فرزندان علی و فاطمه هستند.
ابراهیم گفت: خدایا، به حق این پنج تن، مرا از آن نه تن آگاه کن. گفته شد: ای ابراهیم، نخستین آنها علی بن حسین (سجاد) است، سپس فرزندش محمد (باقر)، سپس فرزندش جعفر (صادق)، سپس فرزندش موسی (کاظم)، سپس فرزندش علی (رضا)، سپس فرزندش محمد (تقی)، سپس فرزندش علی (نقی)، سپس فرزندش حسن (عسکری)، و حجت قائم فرزند اوست.
ابراهیم گفت: خدایا و آقای من، نورهایی میبینم که گرداگرد آنان را فرا گرفتهاند که شمارشان را جز تو کسی نمیداند. گفته شد: ای ابراهیم، اینان شیعیان آنهایند؛ شیعیان امیرالمؤمنین علی بن ابیطالب. ابراهیم گفت: شیعیان او به چه چیزی شناخته میشوند؟ فرمود: به خواندن نماز پنجاه و یک رکعت (شامل نافلهها)، و بلند گفتن «بسم الله الرحمن الرحیم» (در نماز)، و قنوت پیش از رکوع، و انگشتر به دست راست کردن. پس در آن هنگام ابراهیم گفت: بارخدایا، مرا از شیعیان امیرالمؤمنین قرار ده. راوی گوید: پس خداوند در کتاب خود خبر داد و فرمود: «وَ إِنَّ مِنْ شِيعَتِهِ لَإِبْراهِيمَ» (و همانا از پیروان او ابراهیم بود).»
❇️چه بسا محب نیاز به تزکیه با آتش دارد
چه بسا درد و رنج و عذاب و گرفتاری و مصیبت اسباب تزکیه جان میشوند و چه بسا آتش جهنم به کمک تزکیه بشتابد!
💫🔆الْإِمَامُ أَبُو مُحَمَّدٍ الْعَسْكَرِيُّ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) فِي تَفْسِيرِ قَوْلِهِ تَعَالَى: بَلى مَنْ كَسَبَ سَيِّئَةً وَ أَحاطَتْ بِهِ خَطِيئَتُهُ.
قَالَ (عَلَيْهِ السَّلَامُ): «السَّيِّئَةُ الْمُحِيطَةُ بِهِ: هِيَ الَّتِي تُخْرِجُهُ مِنْ جُمْلَةِ دِينِ اللَّهِ، وَ تَنْزِعُهُ عَنْ وَلَايَةِ اللَّهِ، وَ تَرْمِيهِ فِي سَخَطِ اللَّهِ، وَ هِيَ الشِّرْكُ بِاللَّهِ، وَ الْكُفْرُ بِهِ، وَ الْكُفْرُ بِنُبُوَّةِ مُحَمَّدٍ رَسُولِ اللَّهِ (صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ)، وَ الْكُفْرُ بِوَلَايَةِ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ (عَلَيْهِ السَّلَامُ)، كُلُّ وَاحِدَةٍ مِنْ هَذِهِ سَيِّئَةٌ مُحِيطَةٌ بِهِ، أَيْ تُحِيطُ بِأَعْمَالِهِ فَتُبْطِلُهَا، وَ تَمْحَقُهَا، فَأُولَئِكَ، الَّذِينَ عَمِلُوا هَذِهِ السَّيِّئَةَ الْمُحِيطَةَ، أَصْحَابُ النَّارِ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ.
ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ (صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ): إِنَّ وَلَايَةَ عَلِيٍّ حَسَنَةٌ لَا تَضُرُّ مَعَهَا سَيِّئَةٌ مِنَ السَّيِّئَاتِ وَ إِنْ جَلَّتْ، إِلَّا مَا يُصِيبُ أَهْلَهَا مِنَ التَّطْهِيرِ مِنْهَا بِمِحَنِ الدُّنْيَا، وَ بِبَعْضِ الْعَذَابِ فِي الْآخِرَةِ إِلَى أَنْ يَنْجُوَ مِنْهَا بِشَفَاعَةِ مَوَالِيهِ الطَّيِّبِينَ الطَّاهِرِينَ، وَ إِنَّ وَلَايَةَ أَضْدَادِ عَلِيٍّ، وَ مُخَالَفَةَ عَلِيٍّ سَيِّئَةٌ لَا يَنْفَعُ مَعَهَا شَيْءٌ إِلَّا مَا يَنْفَعُهُمْ بِطَاعَاتِهِمْ فِي الدُّنْيَا بِالنِّعَمِ، وَ الصِّحَّةِ، وَ السَّعَةِ، فَيَرِدُونَ الْآخِرَةَ وَ لَا يَكُونُ لَهُمْ إِلَّا دَائِمُ الْعَذَابِ.
ثُمَّ قَالَ: إِنَّ مَنْ جَحَدَ وَلَايَةَ عَلِيٍّ لَا يَرَى الْجَنَّةَ بِعَيْنِهِ أَبَداً، إِلَّا مَا يَرَاهُ بِمَا يَعْرِفُ بِهِ أَنَّهُ لَوْ كَانَ يُوَالِيهِ لَكَانَ ذَلِكَ مَحَلَّهُ وَ مَأْوَاهُ وَ مَنْزِلَهُ، فَيَزْدَادُ حَسَرَاتٍ وَ نَدَامَاتٍ، وَ أَنَّ مَنْ تَوَالَى عَلِيّاً وَ بَرِىءَ مِنَ أَعْدَائِهِ، وَ سَلَّمَ لِأَوْلِيَاءِ اللَّهِ، لَا يَرَى النَّارَ بِعَيْنِهِ أَبَداً، إِلَّا مَا يَرَاهُ فَيُقَالُ لَهُ: لَوْ كُنْتَ عَلَى غَيْرِ هَذَا لَكَانَ ذَلِكَ مَأْوَاكَ، وَ إِلَّا مَا يُبَاشِرُهُ مِنْهَا إِنْ كَانَ مُسْرِفاً عَلَى نَفْسِهِ بِمَا دُونَ الْكُفْرِ إِلَى أَنْ يُنَظَّفَ بِجَهَنَّمَ كَمَا يُنَظَّفُ الْقَذَرُ مِنْ بَدَنِهِ بِالْحَمَّامِ الْحَامِي، ثُمَّ يَنْتَقِلُ عَنْهَا بِشَفَاعَةِ مَوَالِيهِ.
ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ (صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ): اتَّقُوا اللَّهَ- مَعَاشِرَ الشِّيعَةِ- فَإِنَّ الْجَنَّةَ لَنْ تَفُوتَكُمْ وَ إِنْ أَبْطَأَتْ بِكُمْ عَنْهَا قَبَائِحُ أَعْمَالِكُمْ، فَتَنَافَسُوا فِي دَرَجَاتِهَا.
قِيلَ: فَهَلْ يَدْخُلُ جَهَنَّمَ أَحَدٌ مِنْ مُحِبِّيكَ، وَ مُحِبِّي عَلِيٌّ (عَلَيْهِ السَّلَامُ)؟ قَالَ: مَنْ قَذَّرَ نَفْسَهُ بِمُخَالَفَةِ مُحَمَّدٍ وَ عَلِيٍّ، وَ وَاقَعَ الْمُحَرَّمَاتِ وَ ظَلَمَ الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِنَاتِ، وَ خَالَفَ مَا رَسَمَ لَهُ مِنَ الشَّرْعِيَّاتِ جَاءَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَذِراً، طَفِساً «4»، يَقُولُ لَهُ مُحَمَّدٌ وَ عَلِيٌّ: يَا فُلَانُ، أَنْتَ قَذِرٌ طَفِسٌ، لَا تَصْلُحُ لِمُرَافَقَةِ مَوَالِيكَ الْأَخْيَارِ، وَ لَا لِمُعَانَقَةِ الْحُورِ الْحِسَانِ، وَ لَا لِمَلَائِكَةِ اللَّهِ الْمُقَرَّبِينَ، وَ لَا تَصِلُ إِلَى مَا هُنَاكَ إِلَّا أَنْ يُطَهَّرَ مِنْكَ مَا هُنَاكَ «5»- يَعْنِي مَا عَلَيْهِ مِنَ الذُّنُوبِ- فَيَدْخُلُ إِلَى الطَّبَقِ الْأَعْلَى مِنْ نَارِ جَهَنَّمَ، فَيُعَذَّبُ بِبَعْضِ ذُنُوبِهِ. وَ مِنْهُمْ مَنْ تُصِيبُهُ الشَّدَائِدُ فِي الْمَحْشَرِ بِبَعْضِ ذُنُوبِهِ، ثُمَّ يَلْقِطُهُ مِنْ هُنَا وَ مِنْ هُنَا مَنَ يَبْعَثُهُمْ إِلَيْهِ مَوَالِيهِ مِنْ خِيَارِ شِيعَتِهِمْ كَمَا يَلْقِطُ الطَّيْرُ الْحَبَّ. وَ مِنْهُمْ مَنْ تَكُونُ ذُنُوبُهُ أَقَلَّ وَ أَخَفَّ، فَيُطَهَّرُ مِنْهَا بِالشَّدَائِدِ وَ النَّوَائِبِ مِنَ السَّلَاطِينِ وَ غَيْرِهِمْ، وَ مِنَ الْآفَاتِ فِي الْأَبْدَانِ فِي الدُّنْيَا لِيُدْلَى فِي قَبْرِهِ وَ هُوَ طَاهِرٌ مِنَ ذُنُوبِهِ. وَ مِنْهُمْ مَنْ يَقْرُبُ مَوْتُهُ وَ قَدْ بَقِيَتْ عَلَيْهِ، فَيَشْتَدُّ نَزْعُهُ، وَ يُكَفَّرُ بِهِ عَنْهُ، فَإِنْ بَقِيَ شَيْءٌ وَ قَوِيَتْ عَلَيْهِ يَكُونُ لَهُ بَطْنٌ أَوْ اضْطِرَابٌ فِي يَوْمِ مَوْتِهِ، فَيَقِلُّ مَنْ يَحْضُرُهُ، فَيَلْحَقُهُ بِهِ الذُّلُّ، فَيُكَفَّرُ عَنْهُ، فَإِنْ بَقِيَ شَيْءٌ أُتِيَ بِهِ وَ لَمَّا يُلْحَدُ فَيُوضَعُ، فَيَتَفَرَّقُونَ عَنْهُ، فَيُطَهَّرُ.
فَإِنْ كَانَتْ ذُنُوبُهُ أَعْظَمَ وَ أَكْثَرَ طَهُرَ مِنْهَا بِشَدَائِدِ عَرَصَاتِ الْقِيَامَةِ، فَإِنْ كَانَتْ أَكْثَرَ وَ أَعْظَمَ طَهُرَ مِنْهَا فِي الطَّبَقِ الْأَعْلَى مِنْ جَهَنَّمَ، وَ هَؤُلَاءِ أَشَدُّ مُحِبِّينَا عَذَاباً، وَ أَعْظَمُهُمْ ذُنُوباً، وَ لَيْسَ هَؤُلَاءِ يُسَمَّوْنَ بِشِيعَتِنَا، وَ لَكِنَّهُمْ يُسَمَّوْنَ مُحِبِّينَا، وَ الْمُوَالِينَ لِأَوْلِيَائِنَا، وَ الْمُعَادِينَ لِأَعْدَائِنَا. إِنَّ شِيعَتَنَا مَنْ شَايَعَنَا، وَ اتَّبَعَ آثَارَنَا، وَ اقْتَدَى بِأَعْمَالِنَا».
💫🔆 امام ابومحمد عسکری (علیهالسلام) در تفسیر سخن خداوند تعالی: «بله، هر که گناهی به دست آورد و خطایش او را احاطه کند» (سوره بقره، آیه ۸۱) فرمود:
«گناهِ احاطهکننده، آن است که انسان را از دین خدا خارج کند و از ولایت خدا بازگیرد و به خشم خدا افکند، و آن شرک به خداست، و کفر به او، و کفر به نبوت محمد (ص)، و کفر به ولایت علی بن ابیطالب (ع). هر یک از اینها گناهی احاطهکننده است؛ یعنی بر اعمالش چیره میشود و آنها را باطل و نابود میکند. اینان که چنین گناهِ احاطهکنندهای مرتکب شدهاند، اهل آتشند و در آن جاودانند.»
سپس رسول خدا (ص) فرمود: «همانا ولایت علی، نیکیای است که گناهی (از گناهان) با آن زیان نمیرساند، هر چند بزرگ باشد، مگر آنچه که اهل آن را در دنیا از آزمایشها، و در آخرت از عذابی (تا هنگام نجات) برای پاکسازی از آن، در بر گیرد، تا اینکه با شفاعت دوستان پاک و پاکیزهاش از آن رهایی یابد. و همانا ولایت دشمنان علی و مخالفت با علی، بدیای است که هیچ چیز با آن سود نمیدهد، مگر آنچه که در دنیا از طاعاتشان برایشان سود میدهد (نعمتها، سلامت و گشایش)؛ پس به آخرت درآیند و جز عذاب دایم برایشان نباشد.»
سپس فرمود: «هر که ولایت علی را انکار کند، هرگز بهشت را با چشم خود نبیند، مگر آنچه را که بداند اگر ولایت او را میداشت، آن جایگاه و منزل و مأوای او میبود؛ پس حسرت و پشیمانیاش افزون شود. و هر که ولایت علی را پذیرا باشد و از دشمنانش بیزاری جوید و تسلیم اولیای خدا باشد، هرگز آتش را با چشم خود نبیند، مگر آنچه که به او گفته شود: اگر بر غیر این بودی، این جایگاه تو میبود؛ و یا آنچه را که اگر اسرافکار بر نفس باشد (با گناهانی غیر از کفر) از آن (آتش) بهرهمند گردد تا پاک شود، چنانکه پلیدی از بدن با گرمابه داغ زدوده شود؛ سپس با شفاعت دوستانش از آن منتقل گردد.»
سپس رسول خدا (ص) فرمود: «ای گروه شیعیان، از خدا پروا کنید! بهشت هرگز از شما فوت نمیشود، هر چند زشتیهای کردارتان شما را از آن بازدارد؛ پس در درجات آن بر یکدیگر سبقت جویید.»
گفته شد: آیا کسی از دوستداران شما و دوستداران علی (ع) وارد دوزخ میشود؟ فرمود: «کسی که خود را با مخالفت محمد و علی آلوده کند، و حرامها را مرتکب شود، و به مؤمنان و مؤمنات ستم کند، و بر خلاف آنچه از شریعت برایش ترسیم شده رفتار کند، روز قیامت آلوده و بدبو آید. محمد و علی به او گویند: ای فلان، تو آلوده و بدبویی، شایسته همنشینی با دوستان نیکت و در آغوش گرفتن حوران زیبا و فرشتگان مقرّب نیستی، و به آنجا نرسی مگر آنکه از آنچه بر توست (گناهانت) پاک گردی. پس به طبقه بالای دوزخ درآید و به برخی گناهانش عذاب شود. برخی از ایشان در محشر با سختیها (به خاطر گناهانشان) روبرو شوند. سپس دوستانشان از بهترین شیعیان را به سویشان میفرستند و آنان را از این سو و آن سو برمیچینند، چنانکه پرنده دانه را برچیند. و برخی که گناهانشان کمتر و سبکتر است، با سختیها و بلاهای سلاطین و غیر آنها و آفات جسمی در دنیا پاک میشوند تا در قبر پاک از گناهان درآیند. و برخی که هنگام مرگشان گناهانی بر آنها باقی مانده، مرگ سختی میکشند و بدان کفاره گناهانشان میشود. اگر چیزی باقی ماند، بیماری یا اضطرابی در روز مرگ داشته باشند، و خواری به آنان رسد تا کفاره شود. اگر باز چیزی باقی ماند، پس از مرگ و پیش از گذاشتن در لحد، با سختیهایی پاک شوند. اگر گناهان بزرگتر و بیشتر باشد، با سختیهای عرصات قیامت پاک شوند. و اگر بیشتر و بزرگتر باشد، در طبقه بالای دوزخ پاک شوند؛ اینان سختترین عذاب را در میان دوستداران ما دارند و گناهانشان بزرگترین است، ولی اینان شیعه نامیده نمیشوند، بلکه دوستداران ما نامیده میشوند و کسانی که با اولیای ما دوست و با دشمنان ما دشمنند. شیعیان ما، کسانی هستند که با ما همراهی کنند، و از آثار ما پیروی کنند، و به کردار ما اقتدا نمایند.»
❇️بذل حسین به اعرابی و انشاد: « خُذْهَا فَإِنِّي إِلَيْكَ مُعْتَذِرٌ»
💫🔆 وَ قَدِمَ أَعْرَابِيٌّ الْمَدِينَةَ فَسَأَلَ عَنْ أَكْرَمِ النَّاسِ بِهَا فَدُلَّ عَلَى الْحُسَيْنِ ع فَدَخَلَ الْمَسْجِدَ فَوَجَدَهُ مُصَلِّياً فَوَقَفَ بِإِزَائِهِ وَ أَنْشَأَ
لَمْ يَخِبِ الْآنَ مَنْ رَجَاكَ وَ مَنْ حَرَّكَ مِنْ دُونِ بَابِكَ الْحَلَقَةَ
أَنْتَ جَوَادٌ وَ أَنْتَ مُعْتَمَدٌ أَبُوكَ قَدْ كَانَ قَاتِلَ الْفَسَقَةِ
لَوْ لَا الَّذِي كَانَ مِنْ أَوَائِلِكُمْ كَانَتْ عَلَيْنَا الْجَحِيمُ مُنْطَبِقَةً
قَالَ فَسَلَّمَ الْحُسَيْنُ ع وَ قَالَ يَا قَنْبَرُ هَلْ بَقِيَ شَيْءٌ مِنْ مَالِ الْحِجَازِ قَالَ نَعَمْ أَرْبَعَةُ آلَافِ دِينَارٍ فَقَالَ هَاتِهَا قَدْ جَاءَ مِنْ هُوَ أَحَقُّ بِهَا مِنَّا ثُمَّ نَزَعَ بُرْدَيْهِ وَ لَفَّ الدَّنَانِيرِ فِيهِمَا وَ أَخْرَجَ يَدَهُ مِنْ شَقِّ الْبَابِ حَيَاءً مِنَ الْأَعْرَابِيِّ وَ أَنْشَأَ
خُذْهَا فَإِنِّي إِلَيْكَ مُعْتَذِرٌ وَ اعْلَمْ بِأَنِّي عَلَيْكَ ذُو شَفَقَةٍ
لَوْ كَانَ فِي سَيْرِنَا الْغَدَاةَ عَصًا أَمْسَتْ سَمَانَا عَلَيْكَ مُنْدَفِقَةً
لَكِنَّ رَيْبَ الزَّمَانِ ذُو غِيَرٍ وَ الْكَفُّ مِنِّي قَلِيلَةُ النَّفَقَةِ
قَالَ فَأَخَذَهَا الْأَعْرَابِيُّ وَ بَكَى فَقَالَ لَهُ لَعَلَّكَ اسْتَقْلَلْتَ مَا أَعْطَيْنَاكَ قَالَ لَا وَ لَكِنْ كَيْفَ يَأْكُلُ التُّرَابُ جُودَكَ وَ هُوَ الْمَرْوِيُّ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ ع
🔆 و اعرابیای به مدینه آمد و از کریمترین مردم آنجا پرسید. او را به امام حسین علیه السلام راه نمود. داخل مسجد شد و حضرت را در حال نماز یافت. روبرویش ایستاد و این شعر را سرود:
«نومید نشود آنکه به تو امید بست،
و آنکه حلقه درِ تو را جنبانید.
تو بخشندهای و تکیهگاهی،
پدرت کشنده اهل فسق بود.
اگر نبود آنچه از نیاکان شما بود،
آتش دوزخ بر ما فروبسته میگردید.»
راوی گوید: حسین علیه السلام نماز را سلام داد و فرمود: «ای قنبر، چیزی از مال حجاز باقی مانده؟» گفت: «آری، چهار هزار دینار». فرمود: «بیاور، کسی آمده که از ما بدان سزاوارتر است».
سپس دو عبای خود را از تن درآورد و دینارها را در آنها پیچید و از روی حیا از اعرابی، دست خود را از شکاف در بیرون کرد (تا مستقیم به او ندهد) و این شعر را خواند:
«بگیر این را، که من از تو پوزش میخواهم،
و بدان که من بر تو دلسوزم.
اگر صبحگاهان در سیرمان عصایی(شتر ماده) بود،
شتران فربه ما بر تو میریختند.
لیکن روزگار دگرگون شونده است،
و دست من بخششاش اندک است.»
راوی گوید: اعرابی آن را گرفت و گریست. حضرت فرمود: «شاید آنچه دادیم را کم یافتی؟» گفت: «نه، ولی چگونه خاک، بخشندگی تو را بخورد؟» و این مضمون از امام حسن بن علی علیهماالسلام نیز روایت شده است.
شرح بعضی از فراز متن!
✅ لَمْ يَخِبِ الْآنَ مَنْ رَجَاكَ
۱. ابیات اول (که اعرابی در مدح امام حسین علیهالسلام سرود):
«لَمْ يَخِبِ الْآنَ مَنْ رَجَاكَ وَ مَنْ حَرَّكَ مِنْ دُونِ بَابِكَ الْحَلَقَةَ»
شرح: یعنی هر که به تو امید بسته و درِ خانهات را به حلقه کوبیده، نومید و درمانده بازنمیگردد. این بیت اشاره به کرامت و جود و سخای امام دارد که اهل نیاز را ناامید نمیکند.
«أَنْتَ جَوَادٌ وَ أَنْتَ مُعْتَمَدٌ أَبُوكَ قَدْ كَانَ قَاتِلَ الْفَسَقَةِ»
شرح: تو بخشنده و تکیهگاهی برای درماندگانی؛ و پدرت علی بن ابیطالب علیهالسلام کسی بود که با فاسقان و ستمکاران (مانند اصحاب بدر و احد و حنین و جمل و صفین و خوارج) جنگید و آنان را از پای درآورد. این بیت در ستایش صفات خود امام و تبار پاکش است.
«لَوْ لَا الَّذِي كَانَ مِنْ أَوَائِلِكُمْ كَانَتْ عَلَيْنَا الْجَحِيمُ مُنْطَبِقَةً»
شرح: اگر نبود آنچه از نیاکان شما (پیامبر و اهل بیت) از فضل و رحمت و شفاعت برای امت به جا مانده، آتش دوزخ بر ما چنان میشد که درهایش بسته و ما در آن محصور میگشتیم. کفر غالب میشد و اشاره به شفاعت و عنایت اهل بیت در قیامت دارد.
«کیفیت بخشش و گذاشتن دینارها در عبا»
(نَزَعَ بُرْدَيْهِ وَ لَفَّ الدَّنَانِيرِ فِيهِمَا)،
شرح دقیق این قسمت از حدیث:
وقتی امام حسین علیهالسلام فرمود: «ای قنبر، چهار هزار دینار را بیاور» و قنبر آنها را حاضر کرد، حضرت دو عبای خود را (که بر تن داشت) از تن خارج کرد (نَزَعَ بُرْدَيْهِ). سپس دینارها را در میان آن دو عبا پیچید (لَفَّ الدَّنَانِيرِ فِيهِمَا) و دست خود را از شکاف در (شَقِّ الْبَاب) بیرون آورد تا اعرابی بگیرد.
نکات قابل تأمل در این حرکت:
۱. فقر و زهد ظاهری امام:
حضرت با وجود آنکه چهار هزار دینار میبخشد، خود دو عبای بیشتری بر تن ندارد و آنها را نیز برای بخشش از تن بیرون میکند. همچنین به زیادی مال دارد که بر دو عبا پیچید! این نشاندهنده غنا و عظمت روحی و بیاعتنایی او به زخارف دنیاست.
۲. حفظ حرمت و حیای گیرنده:
پیچیدن دینارها در عبا و بیرون آوردن دست از شکاف در (نه از مقابل درِ باز) به خاطر «حیاءً مِنَ الْأَعْرَابِيِّ» یعنی از روی شرم و حیا نسبت به اعرابی است. امام نمیخواهد او را در برابر دیدگان دیگران و به صورت مستقیم و آشکار، محتاج و دریافتکننده ببیند. این اوج کرامت و حفظ آبروی نیازمند است.
۳. بخشش با احترام و بدون منت:
وقتی دینارها در عبا پیچیده میشود، دیگر یک «بخشش ساده» نیست؛ تبدیل میشود به هدیهای محترم، پوشیده و باوقار. عبا هم لباس شخصی امام است و هم نمادی از حرمت او. با این کار، امام به اعرابی میفهماند که تو نه تنها سائل و گدا نیستی، بلکه مهمان و محترمی.
۴. اشاره به آیه قرآن:
البقرة : 271 إِنْ تُبْدُوا الصَّدَقاتِ فَنِعِمَّا هِيَ وَ إِنْ تُخْفُوها وَ تُؤْتُوهَا الْفُقَراءَ فَهُوَ خَيْرٌ لَكُمْ وَ يُكَفِّرُ عَنْكُمْ مِنْ سَيِّئاتِكُمْ وَ اللَّهُ بِما تَعْمَلُونَ خَبيرٌ
اگر انفاقها را آشكار كنيد، خوب است! و اگر آنها را مخفى ساخته و به نيازمندان بدهيد، براى شما بهتر است! و قسمتى از گناهان شما را مىپوشاند؛ (و در پرتو بخشش در راه خدا، بخشوده خواهيد شد.) و خداوند به آنچه انجام مىدهيد، آگاه است.
پیچیدن دینار در عبا و پنهانی دادن از پشت در، مصداق کامل این آیه است.
۵. برداشتن عبا از تن خود، نماد نهایت ایثار:
امام با این کار نشان داد که حاضر است حتی پوشش خود را نیز برای رفع نیاز دیگران ببخشد.
۶. واکنش اعرابی:
وقتی اعرابی چنین کرامت و حیا و بخششی را میبیند، میگرید و میگوید: «کَیْفَ یَأْکُلُ التُّرَابُ جُودَکَ؟» یعنی «چگونه خاک (مرگ) میتواند این بخشندگی تو را بخورد؟» یعنی شخصیتی مثل تو با این عظمت، چگونه روزی در زیر خاک پنهان میشود؟ این تعجب از سازگاری مرگ با جود بینظیر امام است.
نتیجهگیری:
حرکت «نَزَعَ بُرْدَيْهِ وَ لَفَّ الدَّنَانِيرِ فِيهِمَا» فقط یک فعل فیزیکی نیست، بلکه یک صحنهی کامل اخلاقی، عرفانی و تربیتی است که در آن:
حیای گیرنده حفظ میشود
بخشش پنهانی است
پوشش شخصی امام نیز برای نیازمند فدا میشود
عذرخواهی از کمی بخشش همراه با کرامت است
و همه اینها با شعر و ادب همراه میشود.
این همان «سیره حسینی» در انفاق است: بخشش با عزت، کرامت، پنهانی، بیمنت و همراه با حفظ آبروی طرف
ب. ابیات دوم (که امام حسین علیهالسلام در هنگام بخشش دینارها به اعرابی فرمود):
«خُذْهَا فَإِنِّي إِلَيْكَ مُعْتَذِرٌ وَ اعْلَمْ بِأَنِّي عَلَيْكَ ذُو شَفَقَةٍ»
شرح: این دینارها را بگیر، زیرا من از کمی آن به تو پوزش میخواهم. و بدان که من نسبت به تو دلسوز و مهربانم. نشانهی عذرخواهی امام از بابت کمبخششی (با وجود تمام سخاوتش) و ابراز محبت و دلسوزی است.
«لَوْ كَانَ فِي سَيْرِنَا الْغَدَاةَ عَصًا أَمْسَتْ سَمَانَا عَلَيْكَ مُنْدَفِقَةً»
شرح: اگر امروز صبح در سفر و حرکت ما (هنگام خروج از مدینه یا در آن وضعیت) شتری ماده (یا رمهای) بود، همانا شتران فربه ما بر سر تو سرازیر میگشتند (یعنی افزونتر میبخشیدیم). «عَصًا» در اینجا کنایه از شتر ماده است (گفته شده اصل آن «عَصَاء» به معنی مادهشتر جوان و تندرست است). «سمان» یعنی شتران فربه. «مندفقة» یعنی ریخته شده و سرازیر گشته بر تو. یعنی اگر امکانات بیشتری داشتم، بخشش فراوانتری میکردم.
شتر ماده شتران نر خواستگار را دور خود جمع میکند و همچنین زاد و ولد دارد، که اشاره تلویحی به حکومت و اموال و حقوق اهل بیت علیه السلام است که غصب شده است!
پس «عَصا» در اینجا به معنای شتر ماده (نخبه و تندرو) است و «سَمانا» به معنای شتران فربه. امام حسین (ع) با زبانی ادیبانه و همراه با عذرخواهی، میفرماید اگر اموال و سرمایههایی که حق ما بود در دستمان بود، بخشش بسیار بیشتری میکردیم.
همچنین اشاره به این حقیقت دارد که که ما حاکم بودیم هر فرد فقیری در امت ثروتمندترین افراد بودند، بینیازی در جامعه پیدا نمی شد.
شتر ماده: سرمایه مادر، اصل مال، مال زاینده، حقوق مسلم بالنده
💫تکمله:
۱. معنای لغوی و ادبی بیت
در این بیت، امام از دو واژهی کلیدی استفاده کرده که نیاز به دقت دارد:
عَصًا (عَصا): در لغت عرب، «عصا» (با الف مقصوره) به معنای چوبدست است، اما در اشعار کهن عربی و به ویژه در اشعار فصیح، گاهی «عَصا» (با الف مدّ: عصاء) به معنای شتر مادهی جوان، تندرو و نیرومند به کار رفته است. برخی از لغویون گفتهاند «عصا» و «عصواء» به شتر مادهی تیزرو اطلاق میشود که گویی «چوبدستی» برای صاحبش در سفر است. در اینجا نیز امام (ع) از این استعاره استفاده کرده: شتر مادهی قوی در سیر صبحگاهی.
سَمانا: جمع «سَمین» یا اسم جمع برای شتران چاق و فربه.
مُنْدَفِقَةً: صفت برای «سَمانا» (به صورت مفرد مؤنث مجازی) به معنای «ریختهشده بر روی تو، سرازیر گشته».
ترجمهی دقیقتر بیت:
«اگر امروز صبح در مسیرمان (و در اختیارمان) شتر مادهی تندرویی بود، همانا شتران فربه ما بر تو سرازیر میشدند (یعنی مال فراوانی را به تو میبخشیدیم).»
۲. آیا «عصا» کنایه از حکومت و اموالی است که غصب شده بود؟
بله، این تعبیر کاملاً در فضای تاریخی و روایات اهل بیت قابل درک است. باید توجه داشت:
امام حسین (ع) در این مقطع (پس از خروج از مدینه و قبل از کربلا) در تنگدستی مالی شدیدی نبود که چهار هزار دینار حاضر دهد، اما در مقایسه با حقوق عظیم غصب شدهی اهلبیت، این بخشش را اندک میشمرد.
از نظر تاریخی، اموال و حقوق فراوانی از جمله «اصل حکومت» «بیت المال» «فدک»، «خمس»، «انفال» و «اموال خاص و شخصی» که به ناحق از اهل بیت علیهم السلام گرفته شده بود.
امام با لطافت تمام میفرماید: «اگر آن شتران فربهی(منافع و اموال و حقوق امامت و ولایت) که حق ما بود و از ما گرفته شد، اکنون در اختیارمان بود، اموال فراوانی را به تو میبخشیدم.»
تعبیر «سَمانا» (شتران فربه) کنایه از اموال کلان و سرمایههای سنگین است، نه چند شتر معمولی.
۳. قرینههای درونمتنی و برونمتنی
در خود روایت، امام میفرماید: «قَدْ جَاءَ مَنْ هُوَ أَحَقُّ بِهَا مِنَّا» یعنی «کسی آمده که از ما به این مال سزاوارتر است.» این تعبیر نشان میدهد امام حتی آن چهار هزار دینار را هم از آن خود نمیداند، بلکه امانتی میداند در دستش که باید به نیازمند حقیقی برسد. چگونه ممکن است چنین امامی در بیت شعرش به مال غصب شدهی خویش اشاره نکند؟
همچنین عذرخواهی امام («إِلَيْكَ مُعْتَذِرٌ») از کمی بخشش، در حالی که خود چهار هزار دینار میبخشد، نشان میدهد که آن حضرت در مقایسه با حق حقیقی اعرابی (که شاید همان سهم او از بیتالمال یا حق مسلمانی بود) و در مقایسه با داراییهای غصبشدهی اهلبیت، این بخشش را ناچیز میداند.
۴. جمعبندی نهایی
در ظاهر بیت: امام میگوید اگر سرمایه و توان مالی بیشتری داشتم، بیشتر میبخشیدم.
در باطن و اشاره: امام به اموال غصبشده و حقوق تلفشدهی اهلبیت اشاره دارد که اگر در دستشان بود، در راه خدا و نیازمندان انفاق میکردند. این یک اعتراض ادیبانه و در عین حال مظلومانه به ستم حاکمان جور است که اموال عمومی و حقوق اهلبیت را تصاحب کردهاند.
نکته مهم: حضرت هرگز ادعای تملک آن اموال غصبشده را به صورت مستقیم نمیکند (چون از روی حکمت و تقیه و ادب)، بلکه با کنایه و استعاره میفرماید: اگر آن شتران فربه (که حق ما بود) در اختیارمان بود، به تو میبخشیدیم.
💫تکمله بر تکمله
بنابراین، مراد امام از «لَوْ كَانَ فِي سَيْرِنَا الْغَدَاةَ عَصًا»، اشاره به همان اموال و سرمایههایی است که از خاندان رسالت غصب شده و ناحق از دستشان رفته است.
نکته: سرمایهای که جذب سرمایه میکند، مثل شتر مادهای که شترهای نر را به سوی خود حریصانه سوق میدهد! یعنی منبع اصلی سرمایه را از ما به غارت بردهاند سرمایهای که جاذب سرمایههاست، که همان امامت و ولایت و حاکمیت است .
. این تفسیر، لایهی دیگری از معنا را در بیت امام حسین علیه السلام میگشاید که در شرحهای معمول کمتر دیده میشود.
«لَوْ كَانَ فِي سَيْرِنَا الْغَدَاةَ عَصًا أَمْسَتْ سَمَانَا عَلَيْكَ مُنْدَفِقَةً»
پس «عَصًا» (شتر مادهی تندرو و نیرومند) دیگر فقط یک سرمایهی عادی نیست، بلکه نماد سرمایهای است که خود، سرمایههای دیگر را جذب میکند – چیزی شبیه اصل و منبع ثروت و برکت و کشش. در فرهنگ عرب، شتر مادهی اصیل و رهبر، آنقدر ارزشمند است که شتران نر و دیگر شتران را به سوی خود جذب میکند. این شتر ماده، «سرمایهی مولد سرمایه» است، نه یک کالای مصرفی.
امام حسین علیهالسلام میفرماید: اگر امروز صبح در اختیار ما آن شتر مادهی رهبر (عصا) بود، شتران فربه (سَمانا) – یعنی سرمایههای کلان و ثروتهای سرشار – بر تو سرازیر میشدند.
تطبیق با غصب امامت و ولایت
نکتهی کلیدی این است: منبع اصلی جذب سرمایه و برکت، امامت و ولایت و حاکمیت الهی است.
امامت و ولایت، آن «عصا» (شتر مادهی رهبر) است که تمام خیرات، برکات، اموال عمومی (انفال، خمس، فدک، بیتالمال، زکات) و حتی سرمایههای معنوی و دنیوی را به خود جذب میکرد و سپس در مسیر حق توزیع مینمود.
این جایگاه الهی، به ناحق از اهلبیت علیهم السلام غصب شد. نتیجه آنکه:
۱. دست اهلبیت از منبع جذب سرمایه کوتاه شد.
۲. در نتیجه، شتران فربه (سرمایهها و اموال) نیز از دستشان رفت.
۳. اگر آن منبع اصلی (امامت) را داشتند، تمام آن سرمایهها و ثروتها را در راه خدا و منافع عمومی و علمی و نیازمندان میبخشیدند.
پس امام نمیگوید «اگر شتر معمولی داشتم»، بلکه میگوید: اگر آن شتر مادر و رهبر را در اختیار داشتم (که خود جاذب دیگر شتران است)، آن وقت سرمایهی بیشتری را به تو میبخشیدم.
نکتهی دقیقتر: تفاوت «عَصًا» با «سَمانا»
عَصًا = شتر مادهی رهبر، اصیل، تندرو، جاذب سرمایه (نماد سرمایه و حقوق امامت، ولایت، حاکمیت الهی، منبع خیر و برکت).
سَمانا = شتران فربه (نماد سرمایههای حاصلشده، اموال عمومی، بیتالمال، خراج، غنایم، خمس، زکات، فدک و…).
بدون «عصا»، «سَمانا» به دست نمیآید و اگر هم باشد، پراکنده و بینظم است. امامت و ولایت الهی، همان «عصا»یی است که نظام اقتصادی، اجتماعی و سیاسی عادلانه را سامان میبخشد و سرمایهها را در مسیر حق به جریان میاندازد.
✅نتیجه:
امام حسین علیه السلام، علاوه بر عذرخواهی مالی و ابراز دلتنگی، یک اعتراض سیاسی-اقتصادی عمیق نیز هست:
هم از امت زمانه و هم از حاکمیت زمانه
«شما سرمایهی اصلی جذب سرمایه (امامت و حاکمیت) را از ما گرفتید. با آنکه من هنوز هم از اندک دارایی خود میبخشم، اگر آن منبع اصلی در دستمان بود، دریای جود و کرممان بر تو سرازیر میشد. این فقر و کمبود من، نه از روی بخل، که نتیجهی غصب حق ماست.»
این تفسیر، روایت را از یک داستان اخلاقیِ ساده، به یک بیانیهی مظلومانهی تاریخی و اعتقادی تبدیل میکند که در لابهلای سخاوت و ادب امام نهفته است.
نکته پایانی: گریه اعرابی پس از گرفتن دینارها نه از کمیِ بخشش، بلکه از شگفتی و حسرت این بود که چطور چنین جوادی خاک (مرگ) او را فرو خواهد خورد و این جود و سخا را از جهان خواهد برد.(ای کاش اعرابی به کربلا سری میزد) و نیز اشاره شده که همین مضمون از امام حسن مجتبی علیهالسلام نیز روایت شده است.
✅ترجمه تفصیلی:
💫🔆 وَ قَدِمَ أَعْرَابِيٌّ الْمَدِينَةَ
«و یک عرب بادیهنشین وارد مدینه شد»
فَسَأَلَ عَنْ أَكْرَمِ النَّاسِ بِهَا
«پس دربارهٔ کریمترین مردم آنجا پرسید»
فَدُلَّ عَلَى الْحُسَيْنِ ع
«پس به حسین علیهالسلام راهنمایی شد»
فَدَخَلَ الْمَسْجِدَ
«پس وارد مسجد شد»
فَوَجَدَهُ مُصَلِّياً
«پس او را در حال نماز یافت»
فَوَقَفَ بِإِزَائِهِ وَ أَنْشَأَ
«پس روبروی او ایستاد و این اشعار را سرود:»
لَمْ يَخِبِ الْآنَ مَنْ رَجَاكَ وَ مَنْ
«ناامید نشد اکنون کسی که به تو امید بست و کسی که»
حَرَّكَ مِنْ دُونِ بَابِكَ الْحَلَقَةَ
«حلقه [درب] را پیش درگاهت به حرکت درآورد [و در زد]»
أَنْتَ جَوَادٌ وَ أَنْتَ مُعْتَمَدٌ
«تو بخشندهای و تو مورد اعتمادی»
أَبُوكَ قَدْ كَانَ قَاتِلَ الْفَسَقَةِ
«پدرت کشنده فاسقان بود»
لَوْ لَا الَّذِي كَانَ مِنْ أَوَائِلِكُمْ
«اگر نبود آنچه از نیاکانتان بود [و فضائل و کرامات آنها]»
كَانَتْ عَلَيْنَا الْجَحِيمُ مُنْطَبِقَةً
«بیگمان آتش دوزخ بر ما فروبسته میشد [و ما را میپوشاند]»
قَالَ فَسَلَّمَ الْحُسَيْنُ ع
«راوی گفت: پس حسین علیهالسلام نمازش را تمام کرد و سلام داد»
وَ قَالَ يَا قَنْبَرُ
«و فرمود: ای قنبر!»
هَلْ بَقِيَ شَيْءٌ مِنْ مَالِ الْحِجَازِ
«آیا چیزی از مال حجاز باقی مانده است؟»
قَالَ نَعَمْ أَرْبَعَةُ آلَافِ دِينَارٍ
«گفت: بله، چهار هزار دینار»
فَقَالَ هَاتِهَا
«پس فرمود: بیاور آنها را»
قَدْ جَاءَ مِنْ هُوَ أَحَقُّ بِهَا مِنَّا
«بیگمان کسی آمده است که به آن از ما سزاوارتر است»
ثُمَّ نَزَعَ بُرْدَيْهِ
«سپس دو عبای خود را درآورد»
وَ لَفَّ الدَّنَانِيرِ فِيهِمَا
«و دینارها را در آنها پیچید»
وَ أَخْرَجَ يَدَهُ مِنْ شَقِّ الْبَابِ حَيَاءً مِنَ الْأَعْرَابِيِّ
«و دست خود را از شکاف در بیرون آورد [تا تحویل دهد] از شرم [و حیا نسبت به] آن عرب بادیهنشین»
وَ أَنْشَأَ
«و این اشعار را سرود:»
خُذْهَا فَإِنِّي إِلَيْكَ مُعْتَذِرٌ
«بگیر آنها را که من از تو عذرخواهم»
وَ اعْلَمْ بِأَنِّي عَلَيْكَ ذُو شَفَقَةٍ
«و بدان که من بر تو دلسوزم»
لَوْ كَانَ فِي سَيْرِنَا الْغَدَاةَ عَصًا
«اگر امروز صبح در گامهایمان عصایی(سرمایه ولایتمان، حقوق بحقمان) بود»
أَمْسَتْ سَمَانَا عَلَيْكَ مُنْدَفِقَةً
«هر آینه [این] فراوانی احسانمان بر تو روان میشد»
لَكِنَّ رَيْبَ الزَّمَانِ ذُو غِيَرٍ
«لیکن حوادث روزگار دگرگونشونده است»
وَ الْكَفُّ مِنِّي قَلِيلَةُ النَّفَقَةِ
«و دست من از نظر انفاق کمبضاعت است»
قَالَ فَأَخَذَهَا الْأَعْرَابِيُّ وَ بَكَى
«راوی گفت: آن عرب بادیهنشین آنها را گرفت و گریست»
فَقَالَ لَهُ لَعَلَّكَ اسْتَقْلَلْتَ مَا أَعْطَيْنَاكَ
«پس امام به او فرمود: شاید آنچه به تو دادیم را ناچیز شمردی؟»
قَالَ لَا
«گفت: نه»
وَ لَكِنْ كَيْفَ يَأْكُلُ التُّرَابُ جُودَكَ
«بلکه چگونه خاک ممکن است جود و بخشش تو را بخورد [یعنی چگونه این بخشش به خاک سپرده شود و از بین برود، به این دست بخشنده خاک بخورد]؟»
وَ هُوَ الْمَرْوِيُّ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ ع
«و این [ماجرا] همان چیزی است که از حسن بن علی علیهالسلام روایت شده است»
🌟 خلاصهی ضابطهمند از متن «تزکیه حسینی»
۱. محور اصلی: زیارت و معرفتِ حسینی به مثابه تزکیهی نفس
متن، با محوریتِ زیارتِ امام حسین (ع) و فرازهایِ آن، به تبیین «معرفتِ مکتومه» (شناختِ پنهانِ حسین در دلِ مؤمنان) و «تزکیهی حسینی» (همرنگ شدن با حسین و تحقّقِ «یا لیتنی کنت معک») میپردازد.
تزکیهی حسینی یعنی تلاش برای تبدیل شدن به «روحِ حسینی» و آرام گرفتن در آستانِ او.
۲. زیارتِ حسین (ع)؛ رنگینترین و برترینِ زیارتها
سبقت در زیارتِ حسین (ع) نشانِ «اقامت در معشقِ عشّاق» است.
۳. اقیانوسِ اشک؛ حسین (ع)، قتیلِ اشکها
امیرالمؤمنین (ع) به حسین (ع) فرمود: «ای اشکِ هر مؤمنی!»
امام حسین (ع) فرمود: «من، کشتهی اشکها هستم؛ هیچ مؤمنی مرا یاد نمیکند، مگر اینکه میگرید.»
«من در حالی که اندوهگین بودم کشته شدم؛ و بر من است که هیچ اندوهگینی به من روی نیاورد، مگر اینکه خداوند او را شادمان بازگرداند.»
۴. معرفتِ مکتومه؛ گنجی پنهان در دلِ مؤمنان
«إِنَّ لِلْحُسَيْنِ فِي بَوَاطِنِ الْمُؤْمِنِينَ مَعْرِفَةٌ مَكْتُومَةٌ»
⇒ برای حسین (ع) در نهادِ مؤمنان، شناختی پنهان وجود دارد که فراتر از ثروتِ هفتزمین و آسمان است.
دلِ مؤمنان، کتابخانهی معرفتِ مکتومهی حسین (ع) است و درجاتِ مؤمنان، به میزانِ کشفِ اسرارِ این معرفت، مرتبط است.
۵. راهِ دستیابی به معرفتِ مکتومه
تنها خداوند، معلمِ معرفتِ مکتومه است؛ پس طلبِ جانانه و خالصانه، رمزِ وصول است.
دعایِ معرفت: «بارخدایا، خود را به من بشناسان… حجتت را به من بشناسان که اگر حجتت را نشناسم، از دینم گمراه میشوم.»
سبقت در درجاتِ بهشت، با کشفِ معرفتِ مکتومه و مواسات با مؤمنان و … محقق میشود.
۶. تزکیهی نفس؛ شرطِ انتساب به حسین (ع)
«لا تزکّوا انفسکم»؛ خودستایی نکنید؛ خداوند، پرهیزگاران را بهتر میشناسد.
حسینی بودن، ادعا نیست؛ تزکیه میطلبد تا جان، نورِ حسین را انعکاس دهد و عطرِ حسین را منتشر کند.
ویژگیهایِ یارانِ حسین (ع) را مرور کنید؛ از هزاران فضیلتِ آنان، چند تا در وجودِ ماست؟
حبِّ حسین، تکلیفآور است؛ دیگر نمیتوان هر رفتاری داشت.
۷. تزکیهی حسینی؛ تلاش برای «یا لیتنی کنت معک»
تزکیهی حسینی یعنی:
همرنگِ حسین شدن
طعم و لذّتِ حسینی یافتن
به جوارِ حسینی نائل شدن
تحقّقِ «یا لیتنی کنت معک» در عمل
تنها نفسِ زکیه، در آستانِ حسین (ع) آرام میگیرد: «سلام بر تو و بر آن ارواحی که در آستانت فرود آمدند.»
۸. شیعه؛ نامی مبارک و مقامی والا
امام باقر (ع): «این نام بر شما گوارا باد!» پرسیدند: چه نامی؟ فرمود: «شیعه».
ابراهیم (ع) شیعهی محمد (ص) و علی (ع) بود؛ و هر که شیعهی علی (ع) باشد، شیعهی پیامبر (ص) است.
در حدیثِ تفسیری، ابراهیم (ع) انوارِ پنجتن و نهتن از امامان را دید و خداوند به او فرمود: «اینان، شیعیانِ علی (ع) هستند.»
شیعیانِ حقیقی، کسانیاند که از آثارِ اهلبیت پیروی و به کردارِ آنان اقتدا کنند؛ نه فقط دوستدارانِ سطحی.
۹. محبت و ولایت؛ تزکیه با آتش
ولایتِ علی (ع)، نیکیای است که گناه با آن زیان نمیرساند؛ هر چند گناهکار، با آزمایشهایِ دنیا و عذابِ آخرت، پاک میشود تا به شفاعتِ اولیاء، نائل گردد.
محبانِ گناهکار، «شیعه» نامیده نمیشوند؛ بلکه «دوستدارانِ ما» خوانده میشوند؛ و شیعیانِ حقیقی، کسانیاند که با امام، همراهی و پیروی کنند.
چه بسا درد و رنج و مصیبت، اسبابِ تزکیهی جان میشوند و چه بسا آتشِ دوزخ، به کمکِ تزکیه میشتابد.
۱۰. بخششِ حسینی؛ اوجِ کرامت و حیاء
در داستانِ اعرابی، امام حسین (ع) با چهار هزار دینار و دو عبای خود، به اعرابی بخشش کرد و برای حفظِ حرمتِ او، دست خود را از شکافِ در بیرون آورد.
امام با شعر، از کمیِ بخشش عذرخواهی کرد و فرمود:
«اگر امروز صبح، شترِ مادهای (نمادِ سرمایهی مولدِ ولایت) در اختیارمان بود، شترانِ فربه (سرمایهها و اموالِ فراوان) بر تو سرازیر میشدند؛ لیکن حوادثِ روزگار، دگرگونکننده است و دستِ من از انفاق، کمبضاعت.»
این شعر، اعتراضی ادیبانه به غصبِ حقِّ امامت و ولایت و اموالِ عمومیِ بیتالمال است که از اهلبیت (ع) گرفته شده بود.
۱۱. جمعبندیِ نهایی
تزکیهی حسینی، یعنی دل را از یزیدِ گناه پاک کردن و جان را به نورِ حسین (ع) آراستن. معرفتِ مکتومهی حسین، گنجی است در نهادِ مؤمنان که تنها با طلبِ خالصانه و تزکیهی نفس، آشکار میشود. شیعهی حقیقی، کسیست که با امام، همراهی و پیروی کند؛ نه فقط ادعایِ محبت. و زیارتِ حسین (ع)، رنگینترینِ زیارتهاست که با اشک و معرفت، جان را صیقل میدهد و به «یا لیتنی کنت معک» میرساند.
۱۲. کلیدواژههای مفهومی برای یادآوری سریع:
تزکیهی حسینی = همرنگِ حسین شدن = تحقّقِ «یا لیتنی کنت معک»
معرفتِ مکتومه = شناختِ پنهانِ حسین در دلِ مؤمنان = گنجی برتر از هفتزمین و آسمان
قتیلِ اشک = حسین (ع) که یادش، اشکِ مؤمنان را جاری میسازد
شیعه = پیروِ واقعیِ اهلبیت (ع) با عمل، نه فقط ادعا
تزکیه با آتش = پالایشِ گناهانِ محبان با آزمایشهایِ دنیا و آخرت
بخششِ حسینی = کرامت، حیاء، و اعتراض به غصبِ حقِّ ولایت
🌟 جملات فلسفی و حکمتیِ مستخرج از متن «تزکیه حسینی»
۱. هستیشناسی (وجودشناسی)
«دلِ مؤمنان، کتابخانهی معرفتِ مکتومهی حسین (ع) است.»
⇒ قلبِ مؤمن، ظرفی است که گنجینهای از معرفتِ الهی را در خود جای داده؛ معرفتی که نه با حواسِ ظاهری، که با «باطن» قابلِ ادراک است.
«معرفتِ مکتومه، از ثروتِ هفتزمین و آسمان برتر است.»
⇒ ارزشِ حقیقی، در «معرفتِ باطنی» است، نه در ثروتِ مادی. این، نگاهی «معرفتمحور» به هستی است که غایتِ آفرینش را «شناخت» میداند.
«هر ظرفی، به آنچه در آن نهاده شود، تنگ میگردد، مگر ظرفِ دانش که با آن، فراختر میشود.»(کلام امیرالمومنین علیه السلام)
⇒ دانش، «وجودی گسترشیابنده» است؛ برخلافِ اشیاءِ مادی که ظرف را پر و محدود میکنند، علم، ظرفِ وجودیِ انسان را منبسط و متعالی میسازد.
۲. معرفتشناسی (شناختشناسی)
«إِنَّ لِلْحُسَيْنِ فِي بَوَاطِنِ الْمُؤْمِنِينَ مَعْرِفَةٌ مَكْتُومَةٌ»
⇒ معرفتِ حقیقی، «پنهان» است و تنها با «کاوشِ باطنی» و «تزکیه نفس» و «طلب خالصانه از درگاه الله» قابلِ کشف؛ نه با تحصیلِ ظاهری.
«شناختِ حسین (ع)، نه فقط یک عاطفهی سطحی، بلکه امری فطری و نهفته در باطنِ مؤمنان است.»
⇒ معرفتِ اولیاء، «فطری» است؛ یعنی در سرشتِ انسان، به ودیعه نهاده شده و با «تزکیه» شکوفا میشود.
«درجاتِ مؤمنان، با میزانِ کشفِ اسرارِ معرفتِ مکتومه مرتبط است.»
⇒ معرفت، مراتب دارد؛ و هر مرتبه، به «سیرِ باطنی» و «تزکیهی نفس» بستگی دارد.
«تنها خداوند، معلمِ معرفتِ مکتومه است.»
⇒ معرفتِ حقیقی، «لدُنّی» و الهی است؛ نه اکتسابیِ صرف. انسان، با طلبِ خالصانه و تزکیه نفس از فیضِ الهی بهره میبرد.
۳. انسانشناسی (ولایت و کمالِ انسانی)
«حسین (ع)، اشکِ هر مؤمنی است.»
⇒ امام، «مظهرِ عاطفهی الهی» در دلِ مؤمنان است؛ اشک، نشانِ «اتصالِ وجودی» با اوست.
«حسین (ع)، قتیلِ اشکهاست؛ هیچ مؤمنی مرا یاد نمیکند، مگر اینکه میگرید.»
⇒ یادِ اولیاء، «محکِ قلب» است؛ اشک، نشانِ «زندهدلی» و «تأثّرِ وجودی» از مصیبتِ حقیقت است.
«تزکیهی حسینی، یعنی تلاش برای همرنگِ حسین شدن و تحقّقِ “یا لیتنی کنت معک”.»
⇒ کمالِ انسانی، در «همرنگیِ وجودی» با اولیاء است؛ و این، نیازمندِ «جهادِ اکبر» (تزکیه) است.
«تنها نفسِ زکیه، در آستانِ حسین (ع) آرام میگیرد.»
⇒ آرامشِ حقیقی، در «قربِ اولیاء» است؛ و این قرب، با «تزکیهی نفس» محقق میشود.
۴. فلسفهی اخلاق (ارزششناسیِ عملی)
«ولايتِ علی (ع)، نیکیای است که گناه با آن زیان نمیرساند؛ هر چند گناهکار، با آزمایشهایِ دنیا و عذابِ آخرت، پاک میشود.»
⇒ ولایت، «پناهگاهِ امن» است؛ اما این پناه، بدونِ «تزکیه» و «تحمّلِ سختیها» به کمال نمیرسد.
«محبانِ گناهکار، “شیعه” نامیده نمیشوند؛ بلکه “دوستدارانِ ما” خوانده میشوند.»
⇒ «شیعه» یک «مقامِ وجودی» است، نه یک «ادعا». شیعه، کسیست که با امام، «همراهیِ عملی» دارد.
«چه بسا درد و رنج و مصیبت، اسبابِ تزکیهی جان میشوند؛ و چه بسا آتشِ دوزخ، به کمکِ تزکیه میشتابد.»
⇒ بلا و عذاب، میتوانند «ابزارِ پالایش» باشند؛ این، نگاهی «هدفگرا» به رنجهایِ انسانی است.
«خودستایی نکنید؛ خداوند، پرهیزگاران را بهتر میشناسد.»
⇒ ارزشِ انسان، به «ادعا» نیست؛ به «تقوا» و «تزکیه» است که تنها خداوند، به آن آگاه است.
۵. فلسفهی عبادت و زیارت
«سبقت در زیارتِ حسین (ع)، نشانِ اقامت در معشقِ عشّاق است.»
⇒ زیارت، «رقابتِ عاشقانه» است؛ و سبقت در آن، نشانِ «شدّتِ عشق» و «اشتیاقِ وجودی» است.
⇒ زیارتِ اولیاء، «مایهی افزایشِ عمرِ وجودی» است؛ نه به معنایِ کمی، که به معنایِ «کیفیتِ حیات».
«حسین (ع)، در زیارت، گواهِ شماست.»
⇒ زیارت، یک «عهدِ وجودی» است که در پیشگاهِ امام و خدا ثبت میشود.
۶. فلسفهی محبت (عشقشناسیِ وجودی)
«حبِّ حسین، تکلیفآور است؛ دیگر نمیتوان هر رفتاری داشت.»
⇒ محبت، «مسئولیتِ وجودی» ایجاد میکند؛ عشقِ حقیقی، بدونِ «التزامِ عملی» معنا ندارد.
«اگر کوهی مرا دوست میداشت، فرو میریخت.»
⇒ محبتِ اولیاء، چنان سنگین و عظیم است که تنها دلهایِ پاک، گنجایشِ آن را دارند؛ دلهایِ سخت، تابِ آن را نمیآورند.
«محبت، دانهای است که خدا بر دل میافکند؛ باید پرورش یابد.»
⇒ محبت، یک «استعداد» است؛ و «تزکیه»، «عمل»، و «معرفت»، آن را به «کمال» میرسانند.
۷. فلسفهی زبان و ادب (کلامشناسیِ وجودی)
«بخشش با عزت، کرامت، پنهانی، بیمنت و همراه با حفظِ آبرویِ گیرنده.»
⇒ کلامِ امام، «آموزندهی اخلاقِ کریمانه» است؛ و «ادبِ انفاق» را به نمایش میگذارد.
«اگر امروز صبح، شترِ مادهای (نمادِ سرمایهی مولدِ ولایت) در اختیارمان بود، شترانِ فربه (سرمایهها و اموالِ فراوان) بر تو سرازیر میشدند.»
⇒ این شعر، یک «اعتراضِ ادیبانه» به غصبِ حقِّ امامت و ولایت است؛ لایهای از «سیاستِ پنهان» در سخنِ اولیاء.
«شعرِ امام، هم عذرخواهی از کمیِ بخشش است و هم اعتراض به غصبِ حقوقِ اهلبیت.»
⇒ کلامِ اولیاء، چندلایه است؛ ظاهر، «ادب» است و باطن، «اعتراض» و «آگاهیبخشی».
۸. فلسفهی شهادت و اشک (نورشناسیِ وجودی)
«حسین (ع)، قتیلِ اشکهاست.»
⇒ شهادتِ اولیاء، با «اشکِ مؤمنان» زنده میماند؛ و این اشک، «حیاتِ دوبارهی حقیقت» است.
«من در حالی که اندوهگین بودم کشته شدم؛ و بر من است که هیچ اندوهگینی به من روی نیاورد، مگر اینکه خداوند او را شادمان بازگرداند.»
⇒ شهادتِ امام، «چشمهی امید» برای همهی اندوهگنان است؛ او، «تسلیدهندهی غمزدگان» است.
«اشک، نشانِ “اتصالِ وجودی” با امام است.»
⇒ اشک، نه یک احساسِ زودگذر، که یک «حالِ وجودی» است که از عمقِ معرفت، سرچشمه میگیرد.
۹. فلسفهی تاریخ و سیاست (غصبِ ولایت)
«امام حسین (ع) با کنایه، به غصبِ اموالِ عمومی و حقوقِ اهلبیت اشاره میکند.»
⇒ تاریخ، نه فقط روایتِ ظاهر، که «لایههایِ پنهانِ ستم» را نیز در خود دارد؛ و سخنِ اولیاء، این لایهها را آشکار میسازد.
«اگر آن منبعِ اصلی (امامت) در دستمان بود، سرمایهها و ثروتها را در راهِ خدا و نیازمندان میبخشیدیم.»
⇒ «عدالتِ اقتصادی» و «توزیعِ عادلانهی ثروت»، در گروِ «حاکمیتِ اولیاء» است؛ و غصبِ ولایت، باعثِ فقر و نابرابری میشود.
۱۰. جمعبندیِ نهایی (در یک عبارتِ حکمی)
«معرفتِ مکتومهی حسین (ع)، گنجی است در نهادِ مؤمنان که تنها با “تزکیهی نفس” و “طلبِ خالصانه” آشکار میشود. اشک، نشانِ اتصال با اوست؛ و محبت، تکلیفی است که به “همراهیِ عملی” میانجامد. زیارت، عهدی است که عمرِ وجودی را افزایش میدهد؛ و داستان بخششِ حسینی به اعرابی، اوجِ کرامت و اعتراضی ادیبانه به غصبِ حقِّ ولایت است.»
🌟 بسط غنائی«تزکیه حسینی»
🌟 ۱. معرفتِ مکتومه؛ گنجی در اعماقِ دل
دلِ مؤمن، چون دریایی است که در اعماقش، گوهری نهفته است به نام «معرفتِ مکتومهی حسین».
این گوهر، نه با غواصیِ جسمانی، که با «غواصیِ روحانی» به دست میآید؛ نه با دست، که با اشک.
هر دل، یک «کتابخانهی اسرار» است؛ اما کلیدِ این کتابخانه، فقط در دستِ «تزکیهی نفس و طلب خالصانه از درگاه حق تعالی» است.
معرفتِ مکتومه، از ثروتِ هفتزمین و آسمان برتر است؛ زیرا ثروتِ زمین، فانی است، اما این معرفت، «حیاتِ ابدی» میبخشد.
پس ای دل، اگر به دنبالِ گنجی هستی که نه زنگار گیرد و نه دزد برد، به اعماقِ خود سفر کن؛ که حسین (ع)، در همان اعماق، منتظرِ توست.
🌸 ۲. قتیلِ اشک؛ نهضتی که با اشک رشد میکند
اشک، روح حسینی را به جانها میدمد.
او فرمود: «من، کشتهی اشکها هستم؛ هیچ مؤمنی مرا یاد نمیکند، مگر اینکه میگرید.»
اشک، نه یک واکنشِ احساسی، که «زبانِ دل» است؛ زبانی که با حسین (ع) سخن میگوید و از او، تسلی میگیرد.
هر قطرهاشک، چون قطرهای از دریایِ عشق است که به سمتِ اقیانوسِ وجودِ حسین، روان میشود.
و او، در برابرِ این اشکها، وعده داده که هیچ اندوهگینی به او روی نیاورد، مگر اینکه خداوند، او را شادمان بازگرداند.
پس اشک، نه علامتِ ضعف، که نشانِ «اتصالِ وجودی» با حسین (ع) است؛ اتصالی که دل را از اندوه، به شادیِ ابدی میرساند.
🌺 ۳. تزکیهی حسینی؛ یعنی همرنگِ حسین شدن
تزکیهی حسینی، یعنی آنقدر خود را از «یزیدِ درون» پاک کنی که «حسینِ جان» در تو جاری شود.
یعنی به جایِ «ادعایِ محبت»، به «همراهیِ عملی» برسی؛ آنچنان که گویی در کربلا، در کنارِ او ایستادهای و فریاد میزنی: «یا لیتنی کنت معک!»
این، یک «شعار» نیست؛ یک «تحوّلِ وجودی» است که در آن، رنگِ جان، رنگِ حسین میشود و عطرِ نفس، عطرِ عاشورا.
تزکیه، یعنی دل را از «یزیدِ گناه» خالی کردن؛ از «شمرِ شک»، از «سنانِ کبر»، و از «حرملهی جهل».
و سپس، آن را با «نورِ ولایت» پر کردن؛ تا وقتی دیگران به تو مینگرند، حسین (ع) را در تو ببینند، نه خودِ تو را.
🌷 ۴. دلِ مؤمن، باغچهای از معرفتِ حسین
دلِ مؤمن، باغچهای است که در آن، نهالِ «معرفتِ حسین» کاشته شده است.
این نهال، با «آبِ اشک» آبیاری میشود، با «نورِ معرفت» رشد میکند، و با «بادِ تزکیه» به بار مینشیند.
اما این باغچه، نیازمندِ «باغبانِ ماهر» است؛ باغبانی که خود، «حسین (ع)» است.
اوست که میداند هر نهالی، به چه میزانِ نور و آب نیاز دارد؛ اوست که میداند چه زمانی، باید «عزت» داد و چه زمانی، «ذلّت».
پس اگر دل، باغچهی معرفتِ حسین است، خود را به او بسپار؛ تا از تو، گلی بروید که عطرش، جهان را معطر کند.
🌻 ۵. سبقت در زیارت؛ مسابقهی عاشقانه
زیارتِ حسین (ع)، یک «مسابقهی عاشقانه» است؛ مسابقهای که در آن، هر کس با «سرعتِ عشق»، به سویِ او میشتابد.
هر که سالی بر او بگذرد و به زیارتِ حسین نرود، یک سال از کیفیت «عمرِ وجودیِ» خود کم کرده است.
زیارت، یعنی «تنفس در فضایِ ولایت»؛ یعنی «نوشیدن از چشمهی عشق»؛ یعنی «همنشینی با فرشتگانی که گردِ بارگاهِ او طواف میکنند.»
پس در این مسابقه، از یکدیگر سبقت جویید؛ که حسین (ع)، گواهِ شماست و دستِ شما را در این مسابقه، میفشارد.
🌹 ۶. شیعه؛ نامی که ابراهیم (ع) آرزویِ آن را داشت
ابراهیم (ع)، آن خلیلِ خدا، وقتی انوارِ پنجتن و نهتن از امامان را دید، از خدا خواست که او را از «شیعیانِ علی (ع)» قرار دهد.
او دید که «شیعه» بودن، یعنی در هالهای از نور قرار گرفتن که نه تنها خودش، که تمامِ هستی را روشن میکند.
امام باقر (ع) فرمود: «این نام بر شما گوارا باد!»
و این، یعنی «شیعه» بودن، یک «افتخارِ وجودی» است؛ افتخاری که نه با ادعا، که با «تزکیه» و «پیرویِ عملی» به دست میآید.
پس اگر نامِ «شیعه» بر توست، بدان که این نام، امانتی است سنگین؛ امانتی که باید با عمل، آن را پاس داری؛ نه اینکه با ادعا، آن را تباه کنی.
🌼 ۷. تزکیه با آتش؛ پالایشِ جان در بوتهی سختی
گاهی، خداوند برای تزکیهی بندگانش، «آتش» به کار میبرد؛ آتشِ بلا، آتشِ رنج، آتشِ مصیبت.
چه بسا درد و رنجی که بر ما میگذرد، برای آن است که «یزیدِ جان» را بسوزاند و «حسینِ جان» را آشکار کند.
چه بسا آتشِ دوزخ، که برای محبانِ گناهکار، به «حمامِ داغی» تبدیل میشود تا آنان را از پلیدیِ گناه، پاک کند و سپس، با شفاعتِ اولیاء، به بهشتِ ابدی برساند.
آتشِ تزکیه، هر چه بسوزاند، «خاکسترِ خودی» را میسوزاند و «گوهرِ حقیقت» را بر جای میگذارد.
🌿 ۸. بخششِ حسینی؛ اوجِ کرامت و اعتراضِ ادیبانه
در داستانِ اعرابی، حسین (ع) با چهار هزار دینار و دو عبایِ خود، به او بخشش کرد؛ اما برای حفظِ حرمتِ او، دست خود را از «شکافِ در» بیرون آورد تا گیرنده، شرمنده نشود.
و سپس، با شعر، از کمیِ بخشش عذرخواهی کرد و فرمود:
«اگر امروز صبح، شترِ مادهای (نمادِ سرمایهی مولدِ ولایت) در اختیارمان بود، شترانِ فربه (سرمایهها و اموالِ فراوان) بر تو سرازیر میشدند؛ لیکن حوادثِ روزگار، دگرگونکننده است و دستِ من از انفاق، کمبضاعت است.»
این شعر، یک «اعتراضِ ادیبانه» به غصبِ حقِّ امامت و ولایت است؛ اعتراضی که در لابهلایِ کرامت و حیاء، نهفته شده است.
او میگوید: «اگر آن منبعِ اصلیِ سرمایه (امامت) در دستمان بود، تمامِ ثروتِ جهان را در راهِ نیازمندان میبخشیدیم؛ اما این ظلمِ روزگار است که دستِ ما را از آن منبع، کوتاه کرده است.»
🌾 ۹. اشک، زبانِ دل و کلیدِ معرفت
اشک، زبانِ دلی است که از گفتنِ حقیقت، عاجز است؛ اما با ریختن، همهچیز را میگوید.
هر قطرهاشک، یک «کلمه» است؛ کلمهای که در دفترِ خداوند، ثبت میشود و در روزِ قیامت، شاهدِ عشقِ ما به حسین (ع) خواهد بود.
اشک، یعنی «حسین را با تمامِ وجود، دیدن»؛ یعنی «چنان در مصیبتِ او غرق شدن که دیگر، خود را نبینی و تنها، او را ببینی».
پس اگر دلت، برایِ حسین (ع) میسوزد و اشکت جاری میشود، بدان که در مسیرِ «معرفتِ مکتومه» قدم برداشتهای و هر قطره، تو را به او، نزدیکتر میکند و با تزکیه نفس اعجاز میکند.
🌺 ۱۰. تزکیه؛ یعنی «حسینِ جان» را از «یزیدِ دل» نجات دادن
هر انسانی، دو «یزید» دارد: یکی «یزیدِ تاریخ» که در کربلا، حسین (ع) را کشت؛ و دیگری «یزیدِ درون» که چه بسا(نعوذ بالله) هر روز، در دلِ ما، حسینِ جان را به قتل میرساند.
تزکیهی حسینی، یعنی «یزیدِ دل» را از تختِ وجود، به زیر کشیدن و «حسینِ جان» را بر تختِ دل، نشاندن.
یعنی آنقدر از «شرک و شک و جهل و کبر» دور شدن که دیگر، هیچ «شمرِ گناهی» نتواند به خیمهی دل، نفوذ کند.
و این، بزرگترین جهادی است که هر انسانی، باید در طولِ عمر، به آن بپردازد؛ جهادی که در آن، پیروزی، نه با شمشیر، که با «اشک» و «تزکیه» به دست میآید.
💫 سخنِ پایانیِ
ای دل، اگر میخواهی حسین را بشناسی، به «معرفتِ مکتومه» سفر کن؛ که در اعماقِ تو، گنجی است نهفته.
اگر میخواهی با او همراه شوی، «تزکیه» کن؛ که تنها نفسِ پاک، در آستانِ او آرام میگیرد.
اشک پاک، کلیدِ بهشت است، برایِ حسین (ع) بگر؛ که او، «قتیلِ اشکهاست» و هر قطره، تو را به او، نزدیکتر میکند.
و اگر میخواهی نامِ «شیعه» بر تو گوارا باشد، با عمل، نه با ادعا، به او بپیوند؛ که حسین (ع)، فقط پیروانِ راستینِ خود را میشناسد.
پس برخیز و دل را از «یزیدِ گناه» پاک کن؛ که تزکیه، تنها راهِ رسیدن به «یا لیتنی کنت معک» است؛ و این، زیباترین آرزویی است که یک مؤمن، میتواند در دل داشته باشد.
🌟 تذکرات
💫 «معرفتِ مکتومه» کتاب علم و حکمت الهی است که در قاب نرمافزار زیبای امام حسین علیه السلام نگاشته شده است! که در چراغ عقل میدرخشد و به شهود علمی دل را رنگین میکند!
💫 عواطف حسینی صرف برای سوختن نیست و اشک ریختن نیست، بلکه برای بیداری است، برای پاکسازی جهان از نحوست یزیدیت و تعطیر آن به طیب ولایت است، تا بندگی ناب زنده شود و خورشید حقیقت به زلالی بدرخشد.
💫 اشکِ حقیقی، سوخت و نیروی برانگیزاننده برای ایجاد «تحوّلِ وجودی» و «اقدامِ عملی» در مسیرِ اهدافِ حسین (ع) (عدالت، مبارزه با ظلم، امر به معروف) است نه اینکه صرفاً در یک «حالِ عاطفی» توقف کند.
💫 نباید «بُعدِ اجتماعیِ تزکیه» نادیده گرفته شود چرا که تزکیه هر عضو بدن به سلامت دیگر اعضاء آن وابسته است، میوهی کرم خوردهای صندوقی پر از میوه را فاسد میکند!
همانطوریکه عزاداری به صورت جمعی شکل میگیری تزکیه نفس نیز بایستی بصورت جمعی تحقق یابد!
💫 تزکیه، مثل نور در دل جامعه درخشیدن است، با «انزوا» و «فردگراییِ عرفانی» سنخیتی ندارد، آب پاک برای باریدن و رویاندن گل و گیاه و میوه است!
💫 هر عزادار یک مسئول اجتماعیِ است در ترویجِ عدالت، امر به معروف، و مبارزه با ظلم که از ارکان تزکیه نفس است!
💫 «محبت» و «ولایت» قرین هماند تا معرفت نباشد محبتی نخواهد بود و تا محبت نباشد پذیرشی نخواهد بود، محبت و ولایت خالصانه جز به تزکیه نفس شکل نمیگیرد.
💫 وقتی تزکیه نفس رخ میدهد عقل فرصت و نیروی لازم را برای انجام ماموریت و آشکارسازی توانمندیهای خود را پیدا میکند!
عقل سلیم تنها در دل سلیم جلوس میکند!
💫 معرفتِ مکتومه خود بخشی از فطرت جان آدمی است با گشایش آن صفحات دیگری از فطرت شکوفا میشود.
💫 با درک اینکه «حبِّ حسین، تکلیفآور است» باید حس تکلیف را برانگیزاند نه اینکه افسردگی به بار آورد! باید محرکی گردد برای اقدامات عملی و انجام وظایف فراموش گشته و رها شده.
💫 تمثیلِ «عَصا» (شترِ ماده) به عنوانِ «سرمایهی مولدِ ولایت» اشاره به ظلمی تاریخی است، اگر آسمان غصب شود بارشی نخواهد بود، اگر خورشید ولایت غصب شود درخششی نخواهد بود!
هیچ کس نمیتواند نسبت به پذیرش خورشید تصمیم بگیرد، خورشید جایگزینی ندارد، آسمان جایگزینی ندارد، دور نمودن خلق خدا از آسمان و خورشید کشاندن آنها به حبس و ظلمات و فقر و بیچارگی است!
آسمان پرستاره و منبع برکات آن نظیری ندارد! حقوق غصب شده یعنی همین یعنی ظلم به اهل عالم!
🌟 ۱. معرفتِ مکتومه؛ کتابی الهی در قابِ حسین (ع)
معرفتِ مکتومه، کتابی است از علم و حکمتِ الهی که در «قابِ نرمافزاریِ زیبای امام حسین (ع)» نگاشته شده است.
این کتاب، در «چراغِ عقل» میدرخشد و با «شهودِ علمی»، دل را رنگین میکند.
نه عقلِ خشکِ استدلالی، که «عقلِ نورانیِ شهودی»؛ عقلی که با حسین (ع) پیوند خورده و از چشمهی ولایت، سیراب میشود.
پس معرفتِ مکتومه، نه یک رازِ مبهم، که «حقیقتی روشن» است برای آنکه دل را صیقل دهد و چشمِ جان را بگشاید.
🌸 ۲. اشک، سوختِ بیداری، نه فقط سوختن
عواطفِ حسینی، برای «سوختنِ صرف» و «اشک ریختنِ بیاثر» نیست؛ بلکه برای «بیداری» است.
اشک، باید چون بارانی باشد که جهان را از «نحوستِ یزیدیت» پاک میکند و به «طیبِ ولایت» معطر میسازد.
اشکِ حقیقی، «سوختِ برانگیزاننده» است برای:
تحوّلِ وجودی (تغییرِ درون)
اقدامِ عملی (عدالت، مبارزه با ظلم، امر به معروف)
نه اینکه صرفاً در یک «حالِ عاطفی» متوقف شود و از باروریِ عمل، بازماند.
پس اگر اشک میریزی، از خود بپرس: «این اشک، مرا به کجا میبرد؟» اگر به «عمل» نرساند، تنها «آبی» است که بر زمینِ دل، میچکد و خشک میشود.
🌺 ۳. تزکیه؛ اجتماعی، نه فردی
تزکیه، تنها یک «سیرِ فردی» نیست؛ بلکه یک «مسئولیتِ جمعی» است.
همانگونه که عزاداری به صورتِ جمعی شکل میگیرد، تزکیهی نفس نیز باید به صورتِ جمعی تحقق یابد.
چرا که هر عضوی از پیکرِ جامعه، با سلامتِ دیگر اعضاء، ارتباط دارد؛ و میوهی کرمخوردهای، صندوقی پر از میوه را فاسد میکند.
پس تزکیه، یعنی «نورِ خود را در دلِ جامعه، بدرخشانی»؛ نه اینکه در «انزوا» و «فردگراییِ عرفانی» غرق شوی.
آبِ پاک، برای «باریدن» و «رویاندنِ گل و گیاه» است، نه برای «راکد ماندن» در یک گودال.
🌷 ۴. هر عزادار، یک مسئولِ اجتماعی
هر عزادارِ حسینی، یک «مسئولِ اجتماعی» است.
او موظف است که در «ترویجِ عدالت»، «امر به معروف»، و «مبارزه با ظلم» – که ارکانِ تزکیهی نفس هستند – نقشِ خود را ایفا کند.
عزاداری، اگر به «تکلیفِ اجتماعی» نینجامد، به یک «مراسمِ سالیانه» تبدیل میشود که روحِ انقلابیِ عاشورا را فراموش کرده است.
پس هر عزادار، باید چون یارانِ حسین (ع) باشد که هم گریستند و هم در میدانِ نبرد، جان فدا کردند.
🌻 ۵. محبت و ولایت؛ قرین هم
«محبت» و «ولایت» قرین هماند؛ نه جدا از یکدیگر.
تا معرفت نباشد، محبتی نخواهد بود؛ و تا محبت نباشد، پذیرشی نخواهد بود.
محبت و ولایتِ خالصانه، جز با «تزکیهی نفس» شکل نمیگیرد.
پس محبت، درِ ورودیِ ولایت است؛ و ولایت، ثمرهی محبتِ همراه با معرفت و اطاعت.
🌹 ۶. عقل، در دلِ سلیم جلوس میکند
وقتی تزکیهی نفس رخ میدهد، «عقل» فرصت و نیروی لازم را برای انجامِ مأموریتِ خود پیدا میکند.
عقلِ سلیم، تنها در «دلِ سلیم» جلوس میکند؛ دلی که از «یزیدِ گناه» پاک شده و به «حسینِ جان» آراسته شده است.
پس تزکیه، نه تنها به «شهودِ عاطفی»، که به «عقلِ نورانی» نیز مدد میرساند و انسان را به «جامعیتِ وجودی» میرساند.
🌼 ۷. معرفتِ مکتومه؛ بخشی از فطرت
معرفتِ مکتومه، خودْ بخشی از «فطرتِ جانِ آدمی» است.
با گشایشِ این معرفت، «صفحاتِ دیگری از فطرت» شکوفا میشوند و انسان، به «گنجینههایِ پنهانِ وجودِ خود» دست مییابد.
پس معرفتِ مکتومه، یک «اکتسابِ بیرونی» نیست؛ یک «کشفِ درونی» است که با تزکیه، آشکار میشود.
🌿 ۸. حبِّ حسین؛ انگیزهی تحوّل، نه بارِ سنگین
«حبِّ حسین، تکلیفآور است»؛ اما این تکلیف، باید «حسِ مسئولیت» را برانگیزاند، نه «افسردگی» را.
این محبت، باید «محرکی» باشد برای «اقداماتِ عملی» و «انجامِ وظایفِ فراموشگشته».
نه اینکه انسان را در «گناهِ دائمیِ قصور» غرق کند و او را از حرکت، بازدارد.
پس محبت، باید «موتورِ حرکت» باشد، نه «تورِ سکون».
🌾 ۹. تمثیلِ «عَصا»؛ اعتراضی به غصبِ خورشیدِ ولایت
تمثیلِ «عَصا» (شترِ ماده) به عنوانِ «سرمایهی مولدِ ولایت»، اشارهای به «ظلمی تاریخی» دارد.
اگر آسمان غصب شود، بارشی نخواهد بود؛ اگر خورشیدِ ولایت غصب شود، درخششی نخواهد بود.
هیچ کس نمیتواند نسبت به پذیرشِ خورشید، تصمیم بگیرد؛ خورشید، جایگزینی ندارد و آسمان، نظیری ندارد.
دور نمودنِ خلقِ خدا از آسمان و خورشید، یعنی «حبس کردنِ آنان در ظلماتِ جهل و فقر و بیچارگی».
آسمانِ پرستاره و منبعِ برکات، بینظیر است؛ و غصبِ حقوقِ اهلبیت (ع)، یعنی ظلم به تمامِ اهلِ عالم؛ زیرا با غصبِ ولایت، منبعِ خیر و برکت از جامعه، قطع میشود و ظلم و فقر و جهل، جای آن را میگیرد.
در یک عبارتِ حکمیِ نهایی:
«تزکیهی حسینی، یعنی دل را از یزیدِ گناه پاک کردن و جان را به نورِ ولایت، آراستن. اشک، نه برای سوختن، که برای بیداری است؛ و تکلیفآوری محبت، نه برای افسردگی، که برای تحوّل. معرفتِ مکتومه، گنجی است در فطرتِ ما که با عقلِ سلیم و دلِ پاک، آشکار میشود. و غصبِ ولایت، یعنی بریدنِ خورشید از آسمانِ هستی؛ ظلمی که نه فقط به اهلبیت، که به تمامِ اهلِ عالم، روا داشته میشود.»
🌼علی ساعی(عبدالله مشکات) 110.141(903)🌼
نظرتون در مورد این پست چیه؟