احکام فقهی

امر به معروف و نهی از منکر فریضه‌ای مؤکد است که با توجه به شرایط، واجب عینی یا کفایی تلقی می‌شود. شرط لازم آن، علم و معرفت به معروف و منکر است. این فریضه از سطح انبیاء و اولیاء تا علماء و صلحاء و مردم عادی گسترده است و هر کس در حد خود و با توجه به توانایی و آگاهی، مامور به انجام آن در چهارچوب مشخص است.

قطع رحم با فردی که عمدا موجب آزار و اذیت دیگران می‌شود، در صورتی که این رفتارها موجب آسیب روحی و روانی گردد، مقدم بر صله رحم است و مجاز می‌باشد. اما اگر صله رحم با چنین افرادی، موجب موعظه و نصیحت آن‌ها شده و آثار نرمی و توبه در آن‌ها مشهود باشد و همچنین تأثیر منفی بر صله‌کننده نداشته باشد، بلامانع است.

بازگو کردن ناراحتی از آزار و اذیت دیگران برای آرامش، اگر به قصد اصلاح و درمان باشد و شخص مورد نظر، مصلح و طبیب باشد، غیبت محسوب نمی‌شود. اما بهترین راه برای التیام درد ناشی از آزار دیگران، شکایت دل با خداوند متعال است. خلوت با معبود و بازگو کردن شکایات، طریق ارتباط نیکو با خداست.

بهشت با زیارت حضرات معصومین بر زیارت‌کننده واجب نمی‌شود؛ بلکه قبولی اعمال و رسیدن به بهشت منوط به تقوا و پرهیزگاری است. خداوند تنها از اهل تقوا می‌پذیرد و گناه و تعدی، هر عمل نیکی را تباه می‌کند. بنابراین، زیارت عمل صالحی است که در صورت همراهی با تقوا، موجب قرب الهی می‌شود.

حرف شما مبنی بر اینکه دست دادن با نامحرم جایز نیست، بد نبود و باعث خندهٔ دوستان خارجی پدرتان نشد، بلکه نشان از شگفتی و تعجب آن‌ها داشت. شما با یادآوری دستور خدا، امر به معروف و نهی از منکر کردید، کاری که بسیاری از بزرگترها از آن غافل هستند. آفرین بر شما.

ازدواج با فرزند شراب‌خوار اشکالی ندارد، زیرا حساب فرزند از پدر جداست. با این حال، لازم است احراز شود که فرزند از عمل زشت پدر برائت جسته و به وظایف خود در قبال معاشرت با او آشناست و آن را رعایت می‌کند. در صورت رعایت این موارد و احتیاطات لازم، ازدواج مجاز خواهد بود.

گریه بر مصائب معصومین، ابراز محبت و مودت است، اما فضای نماز مختص خداوند یکتاست و نباید کسی را در آن شریک نمود. باید توجه داشت که نماز وسیله‌ای برای ذکر و یاد الهی است و نباید این وسیله ما را از مقصود باز دارد. هدف، رسیدن به بندگی الهی از طریق معصومین است.

امنیت مکه به عنوان «بلد امین» در آیه ۳ سوره تین، وظایفی را برای انسان‌ها جهت رعایت حرمت آن مقرر می‌کند و آن‌ها را ملزم به عدم تعرض می‌سازد. این امنیت به معنای وجود نیروی الهی مانع تعرض یا بلایای طبیعی نیست، بلکه ابزاری امتحانی برای سنجش رفتار انسان‌ها در برابر حرمت الهی است.

ایمان، عفت، حیا و کرامت نفسانی زن، هرگونه مزاحمت را سلب می‌کند. خداوند از مؤمنان دفاع می‌کند و زن مؤمن تحت حمایت ابدی اوست. زن مؤمنه با طیبات هم‌نشین است و خبیثان راهی به سوی او ندارند. این حمایت شامل مؤمنان واقعی است، نه مدعیان ایمان.

نذر باید با اختیار خود شخص و با رعایت احکام آن صورت گیرد. اگر نذر کننده، شخص دیگری را وکیل خود قرار دهد، نذر صحیح است. همچنین اگر دیگری بدون اطلاع شخص ثانوی از طرف او نذر کند، شخص ثانوی می‌تواند به اختیار خود به آن عمل نماید. برای جزئیات بیشتر به مرجع تقلید خود مراجعه فرمایید.

گیرنده وام بانکی در صورتی گرفتار ربا می‌شود که معامله صوری باشد و سود پرداختی از پیش تعیین شده باشد. اگر معامله حقیقی و مطابق شرع باشد و سود بر اساس فعالیت واقعی حاصل شود، اشکالی ندارد. در معاملات صوری و تسامح، هر دو طرف قرارداد مشمول ربا خواهند بود.

هیچ کس نمی‌تواند امام زمان (عج) را فدای چیزی کند، بلکه عالم و عالمیان فدای ایشان هستند و حضرات معصومین (ع) فدائیان دین الهی‌اند. برپایی و یا پشتیبانی از نظامی که مصلحت دین اسلام را ایجاب نماید، ضروری خواهد بود. بنابراین، پرسش از جایز بودن فدا شدن امام زمان (عج) به پای چنین نظامی، صحیح نیست.

تعیین سود برای وجوه پرداختی، چه در ابتدا و چه در انتها، می‌تواند در حوزه معاملات ربوی قرار بگیرد. این امر به دلیل ورود صرف پول در قالب قرض، سندهای صوری، اخذ دیرکرد وجوه معوقه یا اشکال مختلف خلاف شرع است که در دایره معاملات ربوی قرار می‌گیرد.

دلیل ربوی بودن سودهای بانکی رایج از نظر کسانی که به این امر باور دارند، عدم انطباق رفتار بانک‌ها با شرایع اسلامی است. چارچوب معامله با ربا مشخص و معین است و این باور بر اساس همین چارچوب شکل گرفته است.

اجتماع قلوب مؤمنان برای تعجیل ظهور حضرت، لازمهٔ تشکیل حکومت مبتنی بر ثقلین است. مدعیان دروغین در تشکیل حکومت اسلامی نباید مانع تشکیل حکومت اسلامی توسط مؤمنان شود. قلوب مؤمنان تنها با رهبری واحد به اجماع می‌رسد و حکومت اسلامی سامانهٔ عملیاتی ثقلین است.

در عصر غیبت، وظیفه مومنین یافتن و اطاعت از اصلح‌ترین افراد در تمام زمینه‌ها است. این دوران، زمان تشخیص، معرفت و انتخاب احسن است و تلاش برای تشکیل حکومت اسلامی از جمله وظایف اصحاب انتظار محسوب می‌شود.

قنوت جزء جان نماز است و از ابتدای تشریع آن بوده و برای نمازهای واجب و مستحب وارد شده است. بنا بر برخی روایات، قنوت سنت واجبه در نماز صبح، ظهر، عصر، مغرب و عشاء محسوب می‌شود و اشکالی به نماز وارد نمی‌کند.

گریختن از شراب‌خوار به معنای فرار از رجس و پلیدی است، اما ضرورت امر به معروف و نهی از منکر به جای خود باقی است. شراب‌خوار باید حقیقت را شنیده و اتمام حجت بر او صورت گیرد. مقتضیات حال و شرایط حاکم، نحوه برخورد و نصیحت را مشخص می‌کند.

اسماء حضرات معصومین علیهم السلام مشتق از اسماء حضرت باریتعالی است و حرمتشان مانند حفظ اسماء الهی خواهد بود. لوح و مداد محدود به صفحه کاغذ و چوب نیست، بلکه هر نقشی که بر هر لوحی ظاهر شود، حکمشان یکسان است.

گوش دادن به موسیقی (غناء) حرام است و از گناهان کبیره محسوب می‌شود. روایات متعددی از پیامبر (ص) و ائمه (ع) بر حرمت آن دلالت دارند و آن را باعث نفاق، فقر و قساوت قلب دانسته‌اند.