اهل‌بیت و تاریخ اسلام

رفتار برخی در روز نهم ربیع الاول که به اشتباه روز مرگ عمر بن خطاب تصور می‌شود، با سیره اهل بیت (ع) سازگار نیست. اهانت به مقدسات دیگران طبق آیه ۱۰۸ سوره انعام ممنوع است. شیعه واقعی کسی است که پیرو سیره و سنت ائمه باشد و با اعمال خود مردم را به اهل بیت (ع) دعوت کند، نه اینکه موجب رنجش آنان شود.

تمام حضرات معصومین (ع) ادلاء و راهنمایان به سوی حق تعالی هستند و این لقب مختص امام حسین (ع) نیست. مراد از «الدلیل علی ذات الله»، توجه دادن خلایق به سوی ذات احدیت است، زیرا ذات حق به ما هو ذات دست‌نیافتنی است و حضرات معصومین (ع) با وجودشان، واسطهٔ این توجه هستند، همانطور که با نام‌های خدا، حضرت حق را می‌خوانیم.

روزی‌هایی که به دست ما می‌رسد، ابتدا بر معصومین (ع) یا امام هر عصر عرضه می‌شود و سپس ایشان آن را به بندگان خدا می‌رسانند. این واسطه‌گری، نشان‌دهندهٔ ارزش و حکمت الهی است و از زمان حضرت آدم (ع) نیز جاری بوده است. حضرات معصومین (ع) واسطهٔ فیوضات الهی هستند و این وابستگی به اسباب متعالی، به رشد و ترقی مخلوقات سرعت می‌بخشد.

ملاقات جسمانی با امام علی (ع) نهایت ارادت و محبت به ایشان محسوب نمی‌شود. ارادت واقعی به ارتباط قلبی، معرفت امام و تبعیت از ایشان بستگی دارد که پیوسته و بدون محدودیت زمانی و مکانی جریان دارد.

صلوات خداوند بر پیامبر و ائمه، رحمتی ویژه و بی‌مانند است که از جنس رحمانیت و رحیمیت عام الهی نیست. صلوات از جانب خدا به معنای رحمت، از سوی فرشتگان به معنای تزکیه و از سوی مردم به معنای دعا است. «تسلیم» نیز به معنای پذیرش اوامر الهی است.

پاسخ به این پرسش که آیا حضرت نوح در تربیت فرزندش کوتاهی داشته است، با بیان اینکه مسئولیت تربیت دوطرفه است و نمی‌توان تمام تقصیر را به گردن والدین انداخت. در این میان، نقش خود فرد و انتخاب‌هایش نیز مهم است.

توضیح کلام امام علی (ع) درباره خالی نگذاشتن خانه خدا با توجه به شرایط کرونا، بیان می‌کند که حج یکی از ستون‌های اسلام است و ترک آن به معنای بنایی است که ستونش افتاده و موجب نابودی اهلش می‌شود. ترک حج اعلام جنگ با خدا و ترک استغفار است.

در حدیث «خیرکم خیرکم لأهله و أنا خیرکم لأهلی»، منظور از «اهل» خانواده است. این شامل والدین، خواهر، برادر، همسر و فرزندان می‌شود. این حدیث بر اهمیت رفتار نیکو با خانواده تأکید دارد و پیامبر اکرم (ص) خود را بهترین بهترین‌ها برای اهل خود معرفی می‌کنند.

پیامبر اکرم (ص) جامع مقام نبوت و امامت و والاتر از تمام ائمه اطهار (ع) هستند. ایشان شهر علم و ائمه دروازه‌های آن شهرند. فرشتگان وحی مانند سلسله اعصاب و حواس، رابط وصول دانش و معرفت به سوی پیامبر (ص) بودند و وحی از طریق ایشان به ایشان ابلاغ می‌شد.

وظیفهٔ عالمیان، تبعیت از حجت الهی در هر شرایطی است، چه در زمان غیبت و چه در زمان ظهور. باور به بقای زمین به وجود و موجودیت حجت الهی مشروط است و وظایف هر دوره خاص، ویژهٔ همان زمان خواهد بود.

حضور و زیارت روحانی در محضر امام زمان (عج) خارج از مرز عالم مادی و در عالم معنی و ارواح صورت می‌پذیرد، لذا جسمانیت شرط نیست. حضرات معصومین علیهم السلام، هم در زمان حیات مادی و هم پس از آن، شهداء برای خلایق محسوب می‌شوند و دیدارشان محدود به مرز مادی یا فراسوی آن نیست.

صرف عرضه سلام به ائمه اطهار علیهم السلام نیازی به رعایت حجاب ندارد و بانوان می‌توانند در هر حال و احوالی به محضر حضرات سلام نمایند. اما به هنگام حضور روحانی در محضر حضرات، رعایت حجاب ضروری است و زینت زیارت محسوب می‌شود.

بر اساس روایتی از امام صادق (ع) که در کتاب کافی نقل شده، حضرت نوح (ع) هشت جفت از جانوران اهلی و وحشی شامل میش، بز، شتر و گاو، و همچنین پرندگان را سوار کشتی کرد. پس از آن، زمین غرق شد.

مکان در اندیشه اسلامی، تقدیر هر شیء و بستر تحقق ابعاد عالم هستی است. پیامبر اکرم (ص) به عنوان «تمامیت ارض و مکان» مطرح می‌شوند و حقیقت مکان را دارا هستند. تعریف ابعاد در جان مکان معنا می‌یابد و سفر بین ابعادی به واسطه اتصال به این حقیقت ممکن است.

احترام به حرم امام رضا (ع) واجب است و بهترین عمل در آن فضا، ذکر و یاد خداست. تذکر دادن به زائران در مورد رعایت ادب در حرم، اگر به نرمی و لطافت باشد، اشکالی ندارد. نباید به مهمانان امام رضا (ع) بی‌احترامی کرد.

لعن در زیارت عاشورا اعلان برائت از کسانی است که حدود الهی را مراعات نکرده‌اند و شایستهٔ لعنت گشته‌اند. این لعن مانند دور کردن پلیدی‌هاست که موجب معطر شدن به عطر رحمانی و جوشش انرژی مثبت می‌شود. شیاطین مانع انرژی مثبت هستند و لعن آن‌ها مسیر را باز می‌کند. ترحم بر شیاطین تقرب به پلیدی‌هاست.

آرزوی مرگ به دلیل مظلومیت دین و مشاهدهٔ ظلم، استدلال دینی دارد و نشان‌دهندهٔ درد و عشق به محبوب است. این آرزو، مانند آرزوی مرگ حضرت مریم (س) در سختی زایمان یا اندوه امام علی (ع) در فراق پیامبر (ص) و حضرت زهرا (س)، بیانگر عمق درد و دلدادگی به حق است.

همهٔ معصومان باید واسطهٔ توسل ما به خدا باشند و نباید هیچ‌کدام فراموش شوند. جایگاه حضرت فاطمهٔ زهرا (س) خاص است، اما نباید دیگر حضرات نادیده گرفته شوند. زیباترین توسل، «بک یا الله» در لیالی قدر است که ابتدا خدا را به خودش و سپس به تک‌تک معصومان قسم می‌دهیم. این دعا الگوی زیبایی برای توسل است.