احکام فقهی

وجوب خمس بر اساس نص قرآن است و اباحه پرداخت آن از سوی امام زمان (عج) تنها برای پاکی ولادت شیعیان است و به معنای برداشتن وجوب آن نیست. غیر شیعیان مشمول این اباحه نمی‌شوند و حضرت، آثار منفی منع و تأخیر پرداخت خمس را برای شیعیان خنثی فرموده‌اند. پرداخت خمس در زمان غیبت، حساسیت و ظرافت خاص خود را می‌طلبد.

به کارگیری عبارت «طب اسلامی» صحیح است، زیرا این اصطلاح به تلاش محقق برای استنباط روش‌های درمانی از منابع دینی اشاره دارد، همان‌طور که فقه اسلامی نیز بیانگر استنباط احکام از قرآن و سنت است. این به معنای وحیانی بودن طب اسلامی نیست، بلکه نشان‌دهنده تلاش برای بهره‌گیری از آموزه‌های دینی در حوزه درمان است.

پس از فوت یکی از زوجین، پیوند زناشویی میان آن‌ها فسخ می‌شود. در خصوص مسائل مربوط به غسل و کفن میت، رابطه زن و مرد پس از فوت شبیه به رابطه محرمیت خواهر و برادری است.

در اسلام تنها دو نوع خواهر و برادری نسبی و رضاعی وجود دارد و صیغه خواهر و برادری به هیچ وجه پذیرفته نیست و محرمیتی ایجاد نمی‌کند. هر زن مؤمنه برای مرد مؤمن حکم خواهر و مادر را دارد، اما این به معنای ایجاد محرمیت صیغه‌ای نیست و باید حدود نامحرمی رعایت شود.

مستی خواب (سکر النوم) به معنای غلبه خواب بر حواس است که باعث از دست دادن هوش و هذیان‌گویی می‌شود، اما با مستی شراب متفاوت است. در این حالت، مؤمن سلامتی دلش محفوظ می‌ماند و نباید با وجود چنین حالتی مشغول نماز شد تا از هذیان‌گویی جلوگیری شود.

برخی احادیث نقل می‌کنند که رکعت سوم نماز مغرب به شکرانهٔ ولادت حضرت فاطمه (س) توسط پیامبر اکرم (ص) به نماز مغرب اضافه شده است. با این حال، سند این احادیث ضعیف دانسته شده است. در این روایات آمده که خداوند نمازها را دو رکعتی نازل کرد و پیامبر در حضر دو رکعت به آن افزودند، اما در سفر و نماز صبح و مغرب، این قاعده تغییر کرد.

استفاده از القاب و صفات اختصاصی حضرات اهل بیت علیهم السلام برای غیر ایشان جایز نیست. این موضوع با توجه به اینکه لقب «آیه الله العظمی» در زیارات امیرالمؤمنین و امام حسین علیهما السلام آمده است، اهمیت می‌یابد و انتساب آن به غیر معصوم صحیح نمی‌باشد.

در جامعه مؤمن، تجارت باید بر پایهٔ مدارا و رفاقت باشد و منفعت‌طلبی از مؤمن دیگر، به‌ویژه در حد کفاف، جایز نیست. در عصر ظهور، این امر به کمال خواهد رسید. حدیثی از امام صادق (ع) بیان می‌کند که سود بردن مؤمن از مؤمن رباست، مگر در موارد خاص مانند خرید بیش از صد درهم یا برای تجارت، که در این صورت باید با مهربانی و مدارا معامله کرد.

رعایت حجاب دستوری صریح از سوی خداوند است که در قرآن کریم به آن تاکید شده است. زن محجبه مستحق ثواب و عنایات خاص الهی است و این امر نشان‌دهنده پاکی باطنی، ایمان و تقوای اوست. حجاب، لبیک عملی زن به خالق خویش محسوب می‌شود و برای جامعه و خانواده سلامت و روح پاکیزگی به ارمغان می‌آورد.

حجاب در اسلام، عهد بندگی با خدا، عبادت جاری و پرچم عشق الهی است. زن با حفظ حجاب، راسخ بودن خود را در پیمان بندگی اعلام می‌کند، عشق خود را به خدا نشان می‌دهد و پیوسته پیام «دوستت دارم» به سوی محبوب ازلی می‌فرستد، که این خود او را به پروانه‌ای زیبا در بهشت تبدیل خواهد کرد.

آیه ۵۰ سوره احزاب به پیامبر (ص) اجازه ازدواج با زنان غنائم جنگی و دختران عمو، خاله، عمه و دایی را می‌دهد. این حلالیت به معنای جواز ازدواج است و به هیچ وجه به معنای خواهر بودن آنها نیست.

لیلة الرغائب، اولین شب جمعه ماه رجب است که فضیلت زیادی دارد. در این شب، فرشتگان در کعبه جمع شده و برای آمرزش روزه‌داران رجب دعا می‌کنند. نمازی مخصوص در این شب ذکر شده که ثواب آمرزش گناهان، شفاعت در قیامت و ایمنی از عذاب را به همراه دارد.

سجده برای تخلیه انرژی منفی، نماز را به شرک آلوده می‌کند، زیرا نیت خالصانهٔ عبادت که باید متوجه خدا باشد، به سمت خود شخص منحرف می‌شود. اگرچه نماز و سجده آثار و فواید فراوانی دارند، اما نباید آن‌ها را صرفا وسیله‌ای برای مقاصد دنیوی مانند تخلیه انرژی یا تندرستی دانست، زیرا این امر ارزش عبادی نماز را کاهش داده و آن را از مسیر توحید خارج می‌سازد.

بر اساس روایات متعدد، شطرنج هم‌ردیف قمار و از مصادیق رجس و لهویات شمرده شده و موجب قساوت قلب و بازدارنده از کارهای مهم است. برخی روایات آن را از اختراعات شیطان و موجب سحرزدگی و جذب اجنه دانسته‌اند. تقلب در آن نیز گناهی بزرگ شمرده شده است.

رفتار برخی در روز نهم ربیع الاول که به اشتباه روز مرگ عمر بن خطاب تصور می‌شود، با سیره اهل بیت (ع) سازگار نیست. اهانت به مقدسات دیگران طبق آیه ۱۰۸ سوره انعام ممنوع است. شیعه واقعی کسی است که پیرو سیره و سنت ائمه باشد و با اعمال خود مردم را به اهل بیت (ع) دعوت کند، نه اینکه موجب رنجش آنان شود.

با مراعات احتیاط از اسراف و تبذیر، منعی برای بهره‌مندی از نعمات الهی وجود ندارد. خداوند دوست دارد مال خود را در بندگانش ببیند، اما مواسات با مؤمنان موضوع دیگری است و باید بین نیاز و هوای نفس تعادل را رعایت کرد.

مؤمن بر گردن مؤمن دیگر هفت حق واجب دارد که شامل دوست داشتن آنچه برای خود می‌پسندد و ناپسند دانستن آنچه برای خود ناپسند می‌داند، کمک با جان و مال و زبان و دست و پا، پیروی از رضای او و اجتناب از سخط او، چشم و راهنما و آینه او بودن، سیر کردن او در هنگام گرسنگی و سیراب کردن او در هنگام تشنگی، خدمت به او در صورت نیاز و تصدیق سوگند و اجابت دعوت و عیادت بیمار و تشییع جنازه اوست. کوتاهی در این حقوق، خروج از ولایت الهی است.

توضیح کلام امام علی (ع) درباره خالی نگذاشتن خانه خدا با توجه به شرایط کرونا، بیان می‌کند که حج یکی از ستون‌های اسلام است و ترک آن به معنای بنایی است که ستونش افتاده و موجب نابودی اهلش می‌شود. ترک حج اعلام جنگ با خدا و ترک استغفار است.